ေလျဖန္းဖူး ေလျဖတ္ဖူးေသာ မိတ္ေဆြမ်ားအတြက္ ေဆးနည္းေလးပါ....

ေလျဖတ္ ေလျဖန္း ျဖစ္ဖူးသူမ်ား အတြက္ ေဆးနည္းေကာင္းေလးပါ
ပါဝင္တာေတတြကေတာ့ .... ေလးညွင္း ရယ္ ငရုပ္ေကာင္းနဲ႔ ကို ဆတူ မုန္႔ ညက္ေအာင္ေထာင္း ျပီး သြားရင္ ကြမ္းရြက္ ကိုပါ ဆတူညက္ေအာင္ေထာင္းျပီး သဘာ၀ အတိုင္း အေျခာက္ခံထားပါ ျပီးသြားရင္ေတာ့ ေဆးျပားေလးမ်ားျပဳလုပ္ျပီး ဗူးေလးတစ္ခုထဲ မွာ ထည့္သိမ္း ထားပါ ျပီးသြားရင္ တစ္လကို တစ္ျပားနုန္း နဲ႕ လစဥ္ စားသြားေပးပါ စားျပီးတဲ့ အခ်ိန္ ကာလမ်ားမွာ ေရမွန္မွန္ ခ်ိဳးေပးပါ ဒါမွ မေကာင္းတဲ့ အခိုးေတြ အပူေတြ ကင္းစင္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္ မိတ္ေဆြမ်ား ကိုယ္စိတ္နွလံုး က်မ္းမာ ခ်မ္းသာၾကပါေစ....
ေပးပို႕သူ... သီတာဝင္း....မွတဆင့္ ျပန္လည္ေ၇းသားျခင္းျဖစ္ပါတယ္.....ေက်ာင္းရြာသားေလး....

ဆက္ဖတ္ရန္>>

ထမင္းစားၿပီးလွ်င္ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ေသာ အခ်က္မ်ား

ျမန္မာလူမ်ိဳးတို႔၏ အဓိကအစားအစာမွာ ထမင္းျဖစ္ၿပီး ေန႔စဥ္ စားေနၾကသည္ျဖစ္ရာ ထမင္းစားၿပီးလွ်င္ ေရွာင္ၾကဥ္ သင့္ေသာ အခ်က္(၇)ခ်က္ကိုက်န္းမာေရးအသိရွိေစရန္ ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္။
(၁) ေဆးလိပ္မေသာက္ပါႏွင့္ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ား၏ ေလ့လာ သုေတသနျပဳခ်က္မ်ား အရ ထမင္းစားၿပီး စီးကရက္ တစ္လိပ္ေသာက္ျခင္းသည္ သာမာန္အခ်ိန္ စီးကရက္ ဆယ္လိပ္ေသာက္ျခင္းနဲ႔ ညီမွ်ၿပီး ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ပြားရန္ အခြင့္လမ္း အမ်ားဆံုး ျဖစ္ေၾကာင္း သိရိွရသည္။
 (၂) သစ္သီးမ်ားကိုခ်က္ခ်င္း မစားပါႏွင့္ ထမင္းစားၿပီးလွ်င္ သစ္သီးမ်ားကို ခ်က္ခ်င္းစားျခင္းသည္ အစာအိမ္ ေလခံေစသည္။ထို႔ေၾကာင့္ သစ္သီးမ်ား စားသံုးမည္ဆိုပါက ထမင္းစားၿပီး တစ္နာရီ(သို႔) ႏွစ္နာရီအၾကာႏွင့္ ထမ္းမစားမီ တစ္နာရီအလိုတြင္သာ စားသံုးသင့္သည္။ (၃)လက္ဖက္ရည္မေသာက္ပါႏွင့္ လက္ဖက္ရြက္တြင္ အက္ဆစ္ပါ၀င္မႈႏႈန္းျမင့္မားၿပီး ၄င္းသည္ ကၽြႏ္ုပ္တုိ႔စားသံုးလိုက္ေသာ အစာအိမ္ရွိ ပရိုတိန္းဓာတ္မ်ားကို မာေက်ာေစသည့္ အတြတ္ အစာေခ်ရန္ အခက္အခဲျဖစ္ေစသည္။
(၄) သင္း၏ခါးပတ္ကို မျဖည္လိုက္ပါႏွင့္ ထမင္းစားၿပီး ခါးပတ္ကိုျဖည္လိုက္ျခင္း (တစ္နည္းအနည္းငယ္ေလွ်ာ့လိုက္ျခင္း)သည္ ၀မ္းအတြင္းရွိ အူကို ေခါက္ေစသည္။
 (၅) ေရမခ်ိဳးပါႏွင့္ ထမင္းစားၿပီးေရခ်ိဳးျခင္းသည္ လက္မ်ား၊ ေျခေထာက္မ်ားႏွင့္ ခႏၵာကိုယ္မ်ားသို႔သြားေသာ ေသြးပမာဏကို တိုးပြားေစၿပီး အစာအိမ္တစ္၀ိုက္ တြင္မႈ ေသြးပမာဏ ေလ်ာ့က်သြားသည့္အတြက္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ အစာအိမ္ရွိ အစာေခ် စနစ္ကို အားနည္းသြားေစသည္။
 (၆) လမ္းမေလွ်ာက္ပါႏွင့္ လူအမ်ားကေျပာေနၾကသည္မွာ ထမင္းစားၿပီး ေျခလွမ္း တစ္လွမ္း လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းသည္ သာမာန္အခ်ိန္ ေျခလွမ္းေပါင္းတစ္ရာ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းႏွင့္ ညီမွ်ၿပီး အသက္(၉၉) ႏွစ္အထိ အသက္ရွည္ရွည္ေနရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုၾကသည္ကို ၾကားဖူးပါသည္။ တစ္ကယ္ေတာ့ ထိုသို႔ျပဳလုပ္ျခင္းေၾကာင့္ အစာေခ်စနစ္သည္ ကၽြႏု္ပ္တို႔ စားသံုးလိုက္ေသာ အစာေအဟာရမ်ားကို စုပ္ယူရန္ အခက္ခဲျဖစ္သြားပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထမင္းစားၿပီး လမ္းမေလွ်ာက္ပါႏွင့္။ (၇) ခ်က္ခ်င္းမအိပ္ပါႏွင့္ ထမင္းစားၿပီး ခ်က္ခ်င္းအိပ္လိုက္ျခင္းေၾကာင့္ ကၽြႏု္ပ္တို႔ စားသံုးလိုက္ေသာ အစာမ်ားသည္ ေကာင္းစြာ အစာမေက်ႏိုင္ေတာ့ေပ။
ျမဝတီသတင္းမွ ကူးယူေဖၚျပပါသည္.... ဆက္ဖတ္ရန္>>

သံေယာဇဥ္ အျမစ္တြယ္ေစမည့္ ေအာက္ဆီ တိုစင္ေဟာ္မုန္း တိုးေစရန္

ေအာက္ဆီတို စင္ဆိုတာ အိမ္ေထာင္ တစ္ခုမွာ ဇနီးေမာင္ႏွံ ႏွစ္ဦးကို ပိုမိုခ်စ္ခင္ ၾကင္နာေစဖို႔ ခ်ည္ေႏွာင္ေပး တဲ့ ေဟာ္မုန္းပါ။ ဒီေဟာ္မုန္း ရွိတာေၾကာင့္ နာက်င္ မႈကို ေလ်ာ့က်ေစတာ၊ ပူပင္ေသာကေလ်ာ့ နည္းေစတာ၊ စိတ္ဖိစီးမႈ ေလ်ာ့က်တာ၊ ႀကီးထြားမႈနဲ႔ အနာက်က္ႏႈန္းတိုးတာ၊ ယံုၾကည္မႈ ရွိတာနဲ႔ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ဆက္ႏႊယ္မႈရွိတာတို႔ကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ က်န္းမာေရးအတြက္ အက်ိဳ္းျပဳတဲ့ ေအာက္ဆီတိုစင္အထြက္တိုးေစဖို႔ ေအာက္ ပါနည္းေတြကို လိုက္နာေပးရပါမယ္။

(၁) ခ်စ္ခင္မႈ

ေအာက္ဆီတိုစင္ဟာ ကေလးေမြး ႏိုင္ေအာင္နဲ႔ မိခင္ႏို႔ခ်ိဳအထြက္တိုးေအာင္ လံႈ႔ေဆာ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ဇနီး ေမာင္ႏွံႏွစ္ဦး အတူေနစဥ္မွာ ေအာက္ဆီ တိုစင္ အထြက္တိုးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခ်စ္ျခင္းေမတၲာနဲ႔ ယွဥ္တဲ့ Sex ဟာ Sexတစ္ခုတည္းထက္ ေအာက္ဆီတိုစင္ ထြက္ႏႈန္း ပိုမ်ား ေစသလို ပိုၾကာၾကာ ရွိေစပါတယ္။

(၂) ထိေတြ႔မႈ

အႏွိပ္ခံတာေၾကာင္႔ ေသြးေၾကာထဲမွာ ေအာက္ဆီတိုစင္ပမာဏ တိုးျမင့္ေစ ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ခ်စ္ခင္တဲ့ ထိေတြ႕မႈ ေတြျဖစ္တဲ့ လက္ခ်င္းဆုပ္ကိုင္တာ၊ ေပြ႕ဖက္တာနဲ႔ နမ္းတာေတြကလည္း ေအာက္ ဆီတိုစင္ ထြက္ရွိေစပါတယ္။

(၃) အိမ္ေထာင္ဖက္အေၾကာင္း ေတြးျခင္း

ေျမာက္ကယ္႐ိုလိုင္းနား တကၠသိုလ္မွ ေလ့လာမႈတစ္ရပ္အရ ေပ်ာ္ရႊင္စြာ လက္ ထပ္ထားတဲ့ ဇနီးမယားေတြက သူတို႔ခင္ ပြန္းအေၾကာင္း စဥ္းစားေတြးေတာလိုက္ ႐ံုနဲ႔ ေအာက္ဆီတိုစင္ ခပ္ျမန္ျမန္ထြက္ရွိ လာတတ္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

(၄) အိမ္ေမြးတိရစၦာန္မ်ားအား ေပြ့ဖက္ျခင္း

တကယ္လို႔ သင္က အိမ္ေထာင္မရွိ သူျဖစ္ရင္လည္း စိတ္မပူပါနဲ႔။ သင့္အခ်စ္ေတာ္ ေခြး ဒါမွမဟုတ္ ေၾကာင္ေလးကို ပြတ္သပ္ေပြ႕ဖက္ တာေၾကာင့္ ေသြးတိုး က်ကာ ေအာက္ဆီတိုစင္ ထြက္ႏႈန္းျမင့္တက္ ေစပါတယ္။

(၅) အာ႐ံုခံစားမႈ

သင့္ကို သက္ေသာင့္သက္သာရွိေစ ၿပီး သင္ သေဘာက်တဲ့ ႐ႈခင္း၊ အသံနဲ႔ အနံ႔ေတြကို ခံစားတာေၾကာင့္ ေအာက္ဆီတိုစင္ အဆင့္ကို ျမင့္တက္ေစႏိုင္ပါတယ္။ အစားအေသာက္အနံ႔၊ ပင္လယ္ လိႈင္းသံ၊ တခ်ိဳ႕အလင္းေရာင္ေတြက အ ေကာင္းၿမင္တဲ႔ ခံစားမွူကို ၿဖစ္ေစပါတယ္။

(၆) လႈပ္ရွားမႈ

လမ္းေလွ်ာက္တာ၊ ေရကူးတာနဲ႔ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈလုပ္တာေတြေၾကာင့္ ေအာက္ဆီတိုစင္ ထြက္ေစပါတယ္။

(၇) အၾကည္စိုက္ျခင္း

တစ္ဦးနဲ႔ တစ္ဦး အၾကည္စိုက္တာနဲ႔ နက္နက္႐ိႈင္း႐ိႈင္း ခ်စ္ခင္တာကလည္း ေအာက္ဆီတိုစင္အဆင့္ကို ျမင့္တက္ေစ ပါတယ္။

(၈) ဆုေတာင္းျခင္းႏွင္႕ တရားထိုင္ျခင္း

ဆုေတာင္းတာနဲ႔ တရားထိုင္တာ ေတြက ေအာက္ဆီတိုစင္အဆင့္ ျမင့္တက္ ေစပါတယ္။
ျမဝတီ သတင္းမွ ကူးယူပါသည္....

ဆက္ဖတ္ရန္>>

ပိုးသတ္ေဆး အၾကြင္းအက်န္ ပါ၀င္ေသာ အညစ္ညမ္းဆံုး အစားအစာမ်ား စာရင္း

16 NOVEMBER 2012 

ဩဂဲနစ္စားစရာ ဆိုတာဟာ စိုက္ပ်ိဳးတဲ့အခ်ိန္မွ ေဈးဆိုင္ေပၚ ေရာက္သည္အထိ ပိုးသတ္ေဆး ႏွင့္ ဓာတုေျမဩဇာ မ်ား အသံုးျပဳ ထားျခင္းမရွိတဲ့ စားစရာ မ်ားျဖစ္ပါတယ္။ ဩဂဲနစ္စားစရာမ်ား စိုက္ပ်ိဳးျခင္းေၾကာင့္ လယ္ယာ လုပ္သားေတြနဲ႔ လယ္ယာနီး ခ်င္းေတြဟာ ပိုးသတ္ေဆးေတြနဲ႔ အႏၱရာယ္ရွိ ဓာတုပစၥည္းေတြႏွင့္ ထိေတြ႕မႈ မရွိေတာ့ပါဘူး။ ေျမဆီလႊာ ကိုလည္း 

မပ်က္စီးေစဘဲ ပိုမိုေကာင္းမြန္ ေစပါတယ္။ လူသားေတြ အတြက္ လည္း ဩဂဲနစ္ စားစရာေတြဟာ ေကာင္းက်ိဳးေတြ မ်ားစြာရွိပါတယ္။ စားစရာထဲမွာ ၾကြင္းက်န္ ခဲ့တဲ့ ပိုးသတ္ေဆးကို ေရွာင္ရွားနိုင္႐ံုသာမက ဩဂဲနစ္ စားစရာေတြထဲမွာ အာဟာရ ဓာတ္မ်ားလည္း ပိုမိုၾကြယ္ဝစြာ ပါဝင္ပါတယ္။ ဩဂဲနစ္မဟုတ္တဲ့ စားစရာထဲ မွာပါဝင္တဲ့ ပိုးသတ္ေဆး ပမာဏဟာနည္းပါးလို႔ က်န္းမာေရးကိုထိခိုက္ေစမႈ အမ်ားႀကီး မရွိႏိုင္ရင္ေတာင္မွ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္ႏွင့္ ႏို႔စို႔ကေလး မိခင္ေတြကေတာ့ သတိထားေရွာင္ရွားၿပီး ဩဂဲနစ္ စားစရာမ်ားကိုသာ ေရြးခ်ယ္စားသံုးၾကပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ ဩဂဲနစ္စားစရာေတြဟာ ေဈးႀကီးျခင္း၊ ဝယ္ယူရရွိရန္ ခက္ခဲျခင္း စတာေတြေၾကာင့္ အကန္႔အသတ္ရွိေနတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ အညစ္ညမ္းဆံုး အစားအစာ ၁၂ မ်ိဳး ကို ေရွာင္ရွားမယ္ ဆိုရင္ေတာင္မွ မဆိုးလွပါဘူး။ Environmental Working Group ဆိုတဲ့အဖြဲ႕က လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးဌာနရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ အစားအစာေတြထဲက ပိုးသတ္ေဆး အၾကြင္းအက်န္ပမာဏကို တိုင္းတာၿပီး အဆင့္ခြဲျခားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခါ ပိုးသတ္ေဆးအျြကင္းအက်န္အမ်ားဆံုး အညစ္ညမ္းဆံုး အစားအစာ ၁၂ မ်ိဳး ေပၚထြက္လာခဲ့ၿပီး အဲဒီ ၁၂ မ်ိဳးကိုသာ ေရွာင္ရွားႏိုင္ခဲ့ရင္ (မစားဘဲ ေနခိုင္းျခင္း မဟုတ္ဘဲ ဩဂဲနစ္ျဖစ္တာကို ေရြးခ်ယ္စားေသာက္ခဲ့ရင္) ပိုးသတ္ေဆးနဲ႔ ထိေတြ႕မႈ ၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္မွာ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ အဆိုပါ ၁၂ မ်ိဳးရဲ႕ စာရင္းကို Dirty Dozen List လို႔ အမည္ေပးထားပါတယ္။

ပန္းသီး

ပန္းသီးဟာ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ရဲ႕ Dirty Dozen List (ညစ္ညမ္းအစား အစာစာရင္း)ရဲ႕ ထိပ္ဆံုးပိုင္းမွာ ပါဝင္ ပါတယ္။ ပန္းသီးမွာ ပိုးသတ္ေဆးမ်ိဳး ကြဲေပါင္း ၄၀ ခန္႔ စမ္းသပ္ေတြ႕ရွိရ ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ မိႈနဲ႔ အျခား အင္းဆက္ ပိုးမႊားေတြရဲ႕ရန္ကို ေၾကာက္ရတာေၾကာင့္ က်တဲ့ပိုးေပၚ မူတည္ၿပီး ယာသမားက ခ်က္ခ်င္း ဖ်န္းေပးရတာေၾကာင့္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ ပန္းသီးေဖ်ာ္ရည္၊ ပန္းသီးေဆာ့စ္ စတာေတြမွာပါ ညစ္ညမ္းေနတာ မဆန္းပါဘူး။ ပန္းသီးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စားေသာက္စရာမွန္သမွ် ဩဂဲနစ္ကို ဝယ္ယူတာ အေကာင္းဆံုးပါပဲ။ အခ်ိဳ႕ ကေတာ့ ပန္းသီးကို အခြံထူထူ ႏႊာ စားဖို႔ အႀကံေပးၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါကလည္း အခြံနဲ႔ အခြံရဲ႕ အနီးမွာ ပါဝင္တဲ့ အာဟာရဓာတ္ေတြ ဆံုး႐ံႈး ရတာမို႔ မေကာင္းလွပါဘူး။

တရုတ္နံနံ

ေနာက္တစ္မ်ိဳးကေတာ့ တ႐ုတ္ နံနံပင္ပါ။ USDA ရဲ႕ စမ္းသပ္ခ်က္ ေတြအရ တ႐ုတ္နံနံမွာ ပိုးသတ္ေဆး အၾကြင္းအက်န္ အမ်ိဳးအစားေပါင္း ၆၀ ေက်ာ္ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ ဩဂဲနစ္ တ႐ုတ္နံနံကို အသံုးျပဳပါ။ ဒါမွမဟုတ္ အျခား အေမႊးရသာ အစားထိုး စရာအျဖစ္ ၾကက္သြန္ၿမိတ္စတာ ေတြကို သံုးပါ။

စေတာ္ဘယ္ရီသီး

စေတာ္ဘယ္ရီသီးဟာလည္း မိႈပိုးအက်ျမန္တဲ့အတြက္ ယာသမား ေတြဟာ ေဆးဖ်န္းရပါတယ္။ စေတာ္ ဘယ္ရီသီးမွာ ပိုးသတ္ေဆး ၆၀ မ်ိဳးခန္႔ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဩဂဲနစ္ စေတာ္ဘယ္ရီသီးကို ရွာမရရင္ ကီဝီ သီး၊ နာနတ္သီးတို႔ကို အစားထိုးစား သံုးပါ။
မက္မြန္သီး
Dirty Dozen List မွာ ပါဝင္ တဲ့ သစ္သီးေနာက္တစ္မ်ိဳးပါ။ ပိုးသတ္ ေဆး ၆၀ ေက်ာ္ေတြ႕ရၿပီး ဖရဲသီး၊ လိေမၼာ္သီး၊ ဂရိတ္ဖ႐ုစတဲ့ အသီးေတြ နဲ႔ အစားထိုးစားသံုးႏိုင္ပါတယ္။

Spinach (မုန္ညင္းတစ္မ်ဳိး)

Spinach ဆိုတဲ့ မုန္ညင္း မ်ိဳးႏြယ္ အရြက္ဟာ ပိုးသတ္ေဆး ၅၀ မ်ိဳးခန္႔ ပါဝင္ပါတယ္။

ဆားခ်ဳိသီး

ဆားခ်ိဳသီးမွာ စီးပြားျဖစ္ စိုက္ ပ်ိဳးတဲ့ အသီးေတြမွာ ပိုးသတ္ေဆး ၃၃ မ်ိဳးခန္႔ ပါဝင္ေနတာကို စမ္းသပ္ ေတြ႕ရွိပါတယ္။ စပ်စ္သီး စပ်စ္သီးမွာ ပိုးသတ္ေဆး ၃၀ ေက်ာ္ခန္႔ စမ္းသပ္ေတြ႕ရွိပါတယ္။ ဩဂဲနစ္စပ်စ္သီး၊ ဩဂဲနစ္စပ်စ္ဝိုင္ တို႔ကို ေရြးခ်ယ္ပါ။

ငရုတ္ပြသီး (ပန္္းငရုတ္သီး)

Sweet Bell Pepper လို႔ ေခၚတဲ့ ေခါင္းေလာင္းပံု င႐ုတ္ပြသီး မ်ားမွာ အစိမ္းေရာင္၊ အနီေရာင္၊ အဝါေရာင္စသျဖင့္ ေရာင္စံုရွိပါတယ္။ ၄င္းမွာ ပိုးသတ္ေဆး ၅၀ နီးပါးခန္႔ ေတြ႕ရွိထားပါတယ္။ အာလူးသီး အာလူးဟာ အေမရိကန္ေတြ အႀကိဳက္မ်ားတဲ့ စားစရာျဖစ္ပါတယ္။ ၄င္းမွာ USDA ရဲ႕ စမ္းသပ္ခ်က္အရ ပိုးသတ္ေဆး ၃၅ မ်ိဳးခန္႔ ေတြ႕ရွိ ထားပါတယ္။ အာလူးထည့္ရမယ့္ ေနရာမွာ ကန္စြန္းဥကို အစားထိုးစား သံုးမယ္ဆိုရင္ ပိုးသတ္ေဆး ပါဝင္မႈ နည္းပါးႏိုင္ပါတယ္။

ဘလူးဘယ္ရီသီး

ဘလူးဘယ္ရီသီးမွာ ပိုးသတ္ ေဆး ၅၀ ေက်ာ္ ေတြ႕ရွိထားၿပီး Dirty Dozen List ထဲမွာ ပါဝင္ေန ပါတယ္။ ကံမေကာင္းတာက Cranberries နဲ႔ Cherries (ခ်ယ္ရီသီး) ေတြဟာ Dirty Dozen List ထဲမွာ မပါဝင္ေသာ္လည္း သန္႔ ရွင္းတဲ့ အစားအစာ စာရင္းထဲ မွာေတာ့ မပါလို႔ အစားထိုး မစားရပါဘူး။

မုန္ညင္းျဖဴထုပ္နွင့္ ကိုက္လန္

မုန္ညင္းျဖဴထုပ္ဟာ ပိုးသတ္ ေဆး ၅၀ ေက်ာ္ေတြ႕ရွိရၿပီး ဩဂဲနစ္ မုန္ညင္းျဖဴကို ရွာမရရင္ ကၫြတ္ အစားထိုး စားသံုးပါ။ ကိုက္လန္မွာ လည္း ပိုးသတ္ေဆး ၄၅ မ်ိဳးေက်ာ္ ပါဝင္ပါတယ္။ ပဲပင္ေပါက္၊ မုန္လာ ထုပ္တို႔ကို အစားထိုးစားသံုးႏိုင္ပါ တယ္။

ဆလတ္ရြက္

အစိမ္းေရာင္၊ ခရမ္းေရာင္ စတဲ့ ဆလတ္ရြက္မ်ားဟာ တို႔စရာ၊ အသုပ္ စသျဖင့္ စားလို႔ေကာင္းပါတယ္။ စူပါ အစားအစာ (Super Food) ထဲမွာ လည္း ပါဝင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႕မွာ ပိုးသတ္ေဆး ၄၅ မ်ိဳးခန္႔ ပါဝင္ ေနပါတယ။

ခိုင္မြန္ေက်ာ္

ေအးခ်မ္းမြန္မွ HEALTH DIGEST တြင္ေဖာ္ျပေသာ သတင္းကို မူရင္းအတိုင္းမွ်ေ၀ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
Photo From : HEALTH DIGEST

credit to >> aye chan mon (FB)

ဆက္ဖတ္ရန္>>

ကင္ဆာေရာဂါ ကာကြယ္ႏုိင္ေအာင္ ေဂၚဖီထုပ္ စားပါ

ေဂၚဖီထုပ္၊ ပန္းေဂၚဖီနဲ႔ ဘ႐ုိကိုလီ (အစိမ္းေရာင္ပန္းေဂၚဖီ) လုိမ်ဳိး Cruciferous အမ်ိဳးအစားဝင္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကို အနည္းဆံုး တစ္ပတ္တစ္ႀကိမ္ စားတာေၾကာင့္ ကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေျခကို ျဖတ္ေတာက္ႏုိင္ေၾကာင္း သုေတသီေတြက ဆုိပါတယ္။
ယခင္ေလ့လာမႈ အရလည္း ဘ႐ုိကုိလီ၊ ပန္းေဂၚဖီ၊ ေဂၚဖီထုပ္၊ေဂၚဖီလံုး၊ ကန္စြန္းရြက္နဲ႔ မုန္လာဥလုိမ်ိဳး Cruciferous အမ်ိဳးအစား ဟင္းသီး ဟင္းရြက္ေတြ

စားတာေၾကာင့္ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြကို သတ္ပစ္ႏုိင္ၿပီး ေဆးဝါးအသစ္ေတြ ထုတ္လုပ္ႏုိင္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဘ႐ုိကုိလီမွာပါဝင္တဲ့ ဆာဖုိရက္ဖိန္းဟာ ဆီးက်ိတ္ကင္ဆာဆဲလ္ေတြကို ဖ်က္ဆီးပစ္ႏုိင္တယ္လုိ႔ ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။
ယခုေလ့လာမႈအရ Cruciferous အမ်ိဳးအစား ဟင္းသီးဟင္းရြက္ကို အနည္းဆံုး တစ္ပတ္တစ္ႀကိမ္ စားသူေတြဟာ မစားသူေတြထက္ ခံတြင္းကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေျခ ၁၇ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ အစာမ်ိဳႁပြန္ကင္ဆာ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ ၂၈ ရာခုိင္ႏႈန္း၊ အူမႀကီးနဲ႔ သားျမတ္ကင္ဆာ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ ၁၇ ရာခုိင္ႏႈန္းနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ကင္ဆာ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ ၃၂ ရာခုိင္ႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။

ေအးခ်မ္းမြန္မွ GOOD HEALTH တြင္ေဖာ္ျပေသာ သတင္းကို မူရင္းအတိုင္းမွ်ေ၀ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
Photo From : GOOD HEALTH

ဆက္ဖတ္ရန္>>

နံနက္စာမစားခင္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါက ကိုယ္အေလးခိ်န္ ပိုမိုက်ဆင္းနိုင္

ေန့တစ္ေန့ရဲ့ ပထမဆံုးအစာ မစားခင္မွာ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ခဲ့ရင္ ခနၶာကိုယ္ရဲ့ အဆီပိုေတြ ပိုမိုေလ်ာ့က်နိုင္ေၾကာင္း ေလ့လာမႈအရ သိရပါတယ္။ အစာအိမ္ထဲမွာ အစာမရိွဘဲ ေခြ်းထြက္ေအာင္ ေလ့က်င့္ခန္းျပုလုပ္တာေၾကာင့္ ခနၶာကိုယ္မွအဆီေတြ ပိုမိုေလာင္ကြ်မ္းနိုင္တဲ့အျပင္ ေသြးခဲမႈကို ျဖစ္ေပၚေစတဲ့ အဆီေတြျဖစ္ေအာင္ လံႈ့ေဆာ္နိုင္တဲ့ ၀မ္းဗိုက္မွပိုေနတဲ့ အဆီေတြ ေလ်ာ့က်ေအာင္လည္း ကူညီနိုင္ပါတယ္။ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တဲ့သူေတြဟာ ထိုင္ေနတဲ့သူေတြထက္ အဆီေတြ ပိုမိုေလာင္ကြ်မ္းေစနိုင္ေပမယ့္ နံနက္စာမစားခင္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သူေတြဟာ အစာစားျပီး ေလ့က်င့္ခန္း ျပုလုပ္သူေတြထက္၃၃ ရာခိုင္နႈန္း အဆီပိုမိုေလာင္ကြ်မ္းတယ္လို့ ေတြရိွခဲ့ပါတယ္။ အစာအိမ္ထဲမွာ အစာမရိွဘဲ အနၱရာယ္ကင္းစြာနဲ့ ျပင္းထန္တဲ့ေလ့က်င့္ခန္းကို ျပုလုပ္နိုင္ပါတယ္။ ခနၶာကိုယ္အေနနဲ့ အစာမရိွဘ ဲမိနစ္၉၀မွ နွစ္နာရီေလာက္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ဖို့ စြမ္းအင္ေတြ သိမ္းဆည္းထားနိုင္တာေၾကာင့္ပါလို့ သိရပါတယ္။
 http://www.myawady.net.mm မွကူးယူျခင္းျဖစ္ပါသည္.... ဆက္ဖတ္ရန္>>

အစာမရွိေသာ အစာအိမ္အတြက္ ေရေသာက္ေပးပါ

မနက္အိပ္ရာ ႏုိးထၿပီးခ်ိန္တြင္ ခ်က္ခ်င္း ေရေသာက္ျခင္းသည္ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံရွိ ျပည္သူမ်ားစြာအတြက္ ေန႔စဥ္ ျပဳမူ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ အေရးပါေသာ က်န္းမာေရး လုပ္ေဆာင္မႈေလး ျဖစ္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ထို႔အျပင္ သိပၸံပညာရွင္မ်ား သုေတသနျပဳခ်က္အရ ၎ဟာ အလြန္အေရးပါ ၿပီး ေကာင္းက်ဳိးမ်ားစြာ ျဖစ္ေစတယ္ ဆုိတာကုိလည္း ေတြ႔ရွိခဲ့ပါတယ္။

နံနက္ခင္း ေရေသာက္ ေပးျခင္းအားျဖင့္ သင့္ရဲ႕ တစ္ညတာ ပင္ပန္းတစ္ႀကီး လႈပ္ရွား ခဲ့ရတဲ့ အစာအိမ္အတြက္ မ်ားစြာ အက်ဳိးရွိေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တစ္ေန႔တာအတြက္ အဆင္မေျပမႈမ်ား၊ စိတ္ေသာကမ်ား အတြက္ပါ ေရရဲ႕ အစြမ္းေၾကာင့္ လန္းဆန္း သြားေစႏုိင္ပါတယ္။

ဒါကုိ ဂ်ပန္ေဆးပညာရွင္ ေတြက ၉၆ ပါး ေရာဂါႏွင့္ မ်ားစြာေသာ ေအာက္ ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါမ်ားအတြက္ အလြန္ပင္ အစြမ္းထက္တဲ့ နည္းလမ္း တစ္ခု ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိခဲ့တာပါ။ ေခါင္းကုိက္ျခင္း၊ ခႏၶာကုိယ္ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း၊ အဆစ္ျမစ္ေရာင္ေရာဂါ ျဖစ္ျခင္း၊ ႏွလုံးတုန္ျခင္း၊ ဝက္႐ူးျပန္ေရာဂါ ျဖစ္ျခင္း၊ အသဲ အဆီဖုံးျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာ ျဖစ္ျခင္း၊ ပန္းနာရင္က်ပ္ ျဖစ္ျခင္း၊ တီဘီ၊ ဦးေႏွာက္ အေျမႇးေရာင္ေရာဂါ၊ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ၊ ဝမ္းေလွ်ာဝမ္းပ်က္ျခင္း၊ လိပ္ေခါင္းေရာဂါ၊ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း၊ မ်က္စိနာျခင္း၊ ကင္ဆာႏွင့္ ေရာဂါ မ်ားစြာအတြက္ ေရကုိ နည္းလမ္းတက် နံနက္တုိင္း ေသာက္သုံးျခင္းအားျဖင့္ ေရာဂါမ်ားစြာကုိ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ၿပီး ျဖစ္မွာပါ။

လုပ္ေဆာင္ရမယ့္ နည္းလမ္းကေတာ့ -

၁။ မနက္အိပ္ရာထၿပီး သြားမတုိက္ခင္ ၁၆၀ မီလီမီတာရွိ ဖန္ခြက္ျဖင့္ ေရ ၄ ခြက္ ေသာက္ပါ။

၂။ ထုိ႔ေနာက္ သြားတုိက္၊ မ်က္ႏွာသစ္ၿပီးပါက ၄၅ မိနစ္အတြင္း မည္သည့္အရာမွ စားျခင္း၊ ေသာက္ျခင္း မျပဳပါႏွင့္။ ၄၅ မိနစ္ျပည့္ၿပီးမွ ပုံမွန္အတုိင္း စားသုံးပါ။

၃။ နံနက္စာစားၿပီး ၁၅ မိနစ္အတြင္း၊ ေန႔လည္စာႏွင့္ ညစာစားၿပီး ၂ နာရီအတြင္း အျခား အရာမ်ား စားေသာက္ျခင္း ေရွာင္ပါ။

၃။ ညစာစားၿပီး ၁ နာရီခြဲ အတြင္း ဒါမွမဟုတ္ ၂ နာရီအတြင္း အိပ္စက္ျခင္း မျပဳပါႏွင့္။

အထက္ပါ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကုိ သင့္ရဲ႕တစ္ေန႔တာအတြက္ ပုံမွန္ လုပ္ေဆာင္ သြားပါက ဖ်ားနာျခင္း ကင္းေဝးၿပီး က်န္းမာတဲ့ ဘဝကုိ ပုိင္ဆုိင္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဒီအရာေတြကုိ လူတုိင္းရဲ႕ဘဝမွာ ျပဳလုပ္ႏုိင္ပါတယ္ ..

 http://www.myawady.net.mm မွ ျပန္လည္ကုူးယူ ပါသည္.....ေက်ာင္းရြာသား

ဆက္ဖတ္ရန္>>

အေၾကာ္ေတြကို မီးေအးေအးနဲ႕ေၾကာ္ေနာ္.....

အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားမ်ားကုိ ေႀကာက္ေလွာ္လွ်င္ စားသုံးသူအား အႀကိတ္ကင္ဆာၿဖစ္ပြားႏုိင္...အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားမ်ားကုိ ေႀကာက္ေလွာ္လွ်င္ စားသုံးသူအား အႀကိတ္ကင္ဆာၿဖစ္ပြားႏုိင္ သုေတသီမ်ား၏ ေလ့လာေတြ ့ရွိခ်က္ အရ အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားမ်ားကုိ ေႀကာ္ေလွာ္စားေသာက္ပါက အႀကိတ္ကင္ဆာၿဖစ္ေပၚေစႏုိင္သည့္ ရာခုိင္ႏွဳန္းမ်ားေႀကာင့္ ေလ့လာေတြ ့ရွိရသည္ ။ အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားကုိေႀကာက္ေလွာ္ပါက အသားတြင္ ဓာတုဓာတ္တစ္မ်ဳိးၿဖစ္ေပၚေစႏုိင္ၿပီး ယင္း ဓာတုဓာတ္သည္ ဒီအင္န္ေအ မ်ားကုိ ထိခုိက္ပ်က္စီးေစႏုိင္သည္ ။ အႀကိတ္ကင္ဆာ ေရာဂါသည္ေပါင္း ၂၀၀၀ ဦးအား ေလ ့လာမွဳမ်ားၿပဳလုပ္ခဲ့ရာတြင္ အဆုိပါေတြ ့ရွိခ်က္ကုိ ေတြ ့ရွိခဲ့ၿခင္းၿဖစ္သည္ ။ ကယ္လီဖုိနီးယားၿပည္နယ္မွ သုေတသီမ်ားက အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ ေႀကာ္ေလွာ္ထားေသာ အစားေသာက္မ်ား စားသူမ်ားတြင္ ၃၀ ရာခုိင္ႏွဳန္ခန္ ့အႀကိတ္ကင္ဆာ ၿဖစ္ပြားႏုိင္သည္ဟု ေၿပာႀကားခဲ့ေႀကာင္း သိရသည္ ။ Mg Mandalay ………..

သုေတသီမ်ား၏ ေလ့လာေတြ ့ရွိခ်က္ အရ အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားမ်ားကုိ ေႀကာ္ေလွာ္စားေသာက္ပါက အႀကိတ္ကင္ဆာၿဖစ္ေပၚေစႏုိင္သည့္ ရာခုိင္ႏွဳန္းမ်ားေႀကာင့္ ေလ့လာေတြ ့ရွိရသည္ ။

အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ အသားကုိေႀကာက္ေလွာ္ပါက အသားတြင္ ဓာတုဓာတ္တစ္မ်ဳိးၿဖစ္ေပၚေစႏုိင္ၿပီး ယင္း ဓာတုဓာတ္သည္ ဒီအင္န္ေအ မ်ားကုိ ထိခုိက္ပ်က္စီးေစႏုိင္သည္

။
အႀကိတ္ကင္ဆာ ေရာဂါသည္ေပါင္း ၂၀၀၀ ဦးအား ေလ ့လာမွဳမ်ားၿပဳလုပ္ခဲ့ရာတြင္ အဆုိပါေတြ ့ရွိခ်က္ကုိ ေတြ ့ရွိခဲ့ၿခင္းၿဖစ္သည္ ။

ကယ္လီဖုိနီးယားၿပည္နယ္မွ သုေတသီမ်ားက အပူရွိန္ၿမင့္ၿဖင့္ ေႀကာ္ေလွာ္ထားေသာ အစားေသာက္မ်ား စားသူမ်ားတြင္ ၃၀ ရာခုိင္ႏွဳန္ခန္ ့အႀကိတ္ကင္ဆာ ၿဖစ္ပြားႏုိင္သည္ဟု ေၿပာႀကားခဲ့ေႀကာင္း သိရသည္ ။

Mg Mandalay
http://www.facebook.com/photo.php?fbid=484957104860796&set=a.208727039150472.52354.100000395332469&type=1&theater မွကူးယူသည္.... ဆက္ဖတ္ရန္>>

အကင္ေတြက ကင္ဆာျဖစ္ေစႏုိင္သလား....

အကင္ေတြက တကယ္ကို အရသာရွိလွပါတယ္။ အရသာရွိသေလာက္ က်န္းမာေရးကိုလည္း အႏၲရာယ္ ျဖစ္ေစပါတယ္။ အနီေရာင္ရွိတဲ့ အသားေတြ၊ ၾကက္၊ ငွက္ေတြနဲ႔ ငါးေတြကို ကင္လိုက္တဲ့အခါ ထြက္လာတဲ့ ဓာတ္ေပါင္းပစၥည္း Heterocyclic Amines ဟာ ကင္ဆာျဖစ္ေစတဲ့ Carcinogen ဓာတ္တစ္မ်ိဳးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အသားေတြကို မီးေသြးေပၚတင္ကာ ကင္တဲ့အခါထြက္လာတဲ့ Polycyclic A

ramatic hydrocarbon ဆိုတဲ့ ဓာတ္တစ္မ်ိဳးဟာလည္း ကင္ဆာကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီဓာတ္ႏွစ္မ်ိဳးစလံုးက က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းပါဘူး။ ပထမတစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ Heterocyclic Amines က အသားမွာပါရွိတဲ့ Creatinine အမိုႏိုအက္စစ္ေတြက ျမင့္မားတဲ့ အပူခ်ိန္မွာ ၿပိဳကြဲၿပီး ထြက္ရွိလာတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အသား၊ ငါးေတြကို ကင္တဲ့အခါ၊ ဖုတ္တဲ့အခါမွာ ထြက္ရွိလာတတ္ပါတယ္။

ဒုတိယတစ္မ်ိဳးကေတာ့ အသားေတြကို ကင္ရာမွာ မီးေသြးပူေတြအေပၚ အဆီေတြက်လို႔ ထြက္ရွိလာတဲ့ မီးခိုးေတြဟပ္တာေၾကာင့္ ကင္တဲ့အသားထဲက ထြက္ရွိလာတဲ့ ဓာတ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ေလ့လာခ်က္ေတြအရ အကင္ေတြအစားမ်ားတဲ့ သူေတြမွာ အူမႀကီးကင္ဆာ၊ ပန္ကရိယကင္ဆာစတဲ့ ကင္ဆာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ျမင့္မားတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒီကင္ဆာေတြျဖစ္ေစတဲ့ တျခားအခ်က္ေတြကေတာ့ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း၊ အသက္အရြယ္ အိုမင္းျခင္း စတာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အကင္ေတြက က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းေပမယ့္ အရသာ ေကာင္းလြန္းလွတာေၾကာင့္ လံုးဝေရွာင္ဖို႔ဆိုတာ သိပ္မလြယ္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္ေျခကို ေလ်ာ့နည္းေစႏိုင္တဲ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ အကင္ကင္နည္းကို ေဝမွ်ေပးလိုက္ပါတယ္။ American Institute for Cancer Research ရဲ႕ အႀကံျပဳခ်က္ေတြပါ။

Polycyclic Aromatic Hydrocarbon ေတြဟာ မီးေသြးပူေတြေပၚ အသားရဲ႕အဆီေတြက်လို႔ ထြက္ရွိလာတဲ့ မီးခိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာရတဲ့ ဓာတ္ေတြပါ။ ဒါေၾကာင့္ မီးေသြးမသံုးဘဲ ဂက္စ္နဲ႔ကင္ရတဲ့ အကင္စက္မွာသာ ကင္ေပးပါ။ ဒီဓာတ္ႏွစ္မ်ိဳးစလံုးဟာ အသားေတြကို အပူရွိန္ျပင္းျပင္းနဲ႔ ကင္ရာမွာ ထြက္ရွိလာတတ္ပါတယ္။ အကင္စက္မွာ အပူရွိန္ျပင္းျပင္းနဲ႔ မကင္ရေလေအာင္ အသားေတြကို မကင္ခင္မွာ မိုက္က႐ိုေဝ့ဖ္ မီးဖိုထဲထည့္ၿပီး အပူေပးထားသင့္ပါတယ္။ အကင္ကင္ရာမွာ စပ္ထားတဲ့အခ်ဥ္ရည္ သုတ္ေပးျခင္းကလည္း အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ရွိေစပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ဒီအခ်ဥ္ရည္ေတြက အသားေတြ မီးမကၽြမ္းေအာင္ ကာကြယ္ေပးလို႔ပါ။ အခ်ဥ္ရည္ စပ္ရာမွာ အရသာခပ္စပ္စပ္ ဒါမွမဟုတ္ ႐ွလကာရည္တို႔ သံပရာရည္တို႔လို အက္စစ္အေျခခံတဲ့ အခ်ဥ္အရသာ မ်ားမ်ားစပ္ေပးသင့္ပါတယ္။

အသားကိုသုတ္တဲ့ အခ်ဥ္ရည္ သိပ္ၿပီးရႊဲေနရင္လည္း မီးေတာက္ ပိုျပင္းလာတတ္တာေၾကာင့္ အေနေတာ္သာ သုတ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အသားတစ္ေပါင္ကို အခ်ဥ္ရည္ခြက္ တစ္ဝက္စာေလာက္သာ သုတ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အသားေတြမွာ အဆီနည္းၿပီး အသားက်စ္တာကို ေရြးပါ။ ဒါမွ မီးေတာက္ထဲ အဆီေတြမက်မွာပါ။ ၾကက္သားကက္တလိပ္၊ ပုစြန္၊ ငါးနဲ႔ အသားျပားေတြကို ေရြးပါ။ နံ႐ိုး၊ ဝက္အူေခ်ာင္းနဲ႔ အသားေခ်ာင္းေတြကိုေတာ့ မေရြးခ်ယ္ပါနဲ႔။ အဆီေတြ မ်ားလြန္းတာေၾကာင့္ပါ။ အသားတံုးေတြ လွီးရာမွာ ခပ္ေသးေသးသာလွီးပါ။ ဒါမွ ကင္တဲ့အခါ ျမန္ျမန္က်က္လြယ္မွာျဖစ္ၿပီး အပူနဲ႔ၾကာၾကာထိေတြ႕မွာ မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး။ ကင္တဲ့အခါ စပေရးဘူးထဲ ေရထည့္ၿပီး အနားမွာေဆာင္ထားပါ။ မီးထေတာက္တဲ့အခါ ေရနဲ႔ျဖန္းေပးႏိုင္ေအာင္လို႔ပါ။ ၿပီးေတာ့ အသား၊ ငါးေတြကို မီးဖိုေပၚ တိုက္႐ိုက္မတင္ဘဲ အေပါက္ေတြပါတဲ့ အလူမီနီယမ္အလႊာေတြနဲ႔အတူ မီးခံသံျပားေတြေပၚ တင္ကင္ပါ။

အသားေတြကို မီးခိုး၊ မီးေတာက္ေတြကေန ကာကြယ္ေပးသလို မီးေတာက္ေတြ၊ မီးေသြးေတြေပၚ အဆီေတြ မက်ေအာင္လည္း ကာကြယ္ေပးပါတယ္။ အကင္ေတြစားရာမွာ တူးေနတဲ့ ေနရာေတြကို မစားပါနဲ႔။ တူးေနတာေတြကို ျခစ္လိုက္ပါ။ ဒီအတူးေတြက က်န္းမာေရးအတြက္ အႏၲရာယ္အရွိဆံုး အရာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကို ကင္စားႏိုင္ပါတယ္။ အသားကင္ထဲမွာပါတဲ့ ဓာတ္ေတြကသာ က်န္းမာေရးအတြက္ အႏၲရာယ္ရွိတာပါ။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကိုေတာ့ စိတ္ခ်လက္ခ် စားႏိုင္ပါတယ္။ အတူးေတြကိုတာ့ မစားမိပါေစနဲ႔ေပါ့ေနာ္။ အကင္ေတြစားတဲ့အခါ သံပရာရည္ကဲ့သို႔ အခ်ဥ္ရည္တစ္ခုခု တြဲေသာက္သင့္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ သံပရာသီး၊ ေရွာက္သီးညႇစ္ၿပီး စားသင့္ပါတယ္။ အခ်ဥ္မွာပါတဲ့ အက္စစ္ဓာတ္ေတြက အကင္ရဲ႕ အႏၲရာယ္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးတာေၾကာင့္ပါ။
ေဒါက္တာႏုျမတ္
 http://www.facebook.com/photo.php?fbid=484878188202021&set=a.208727039150472.52354.100000395332469&type=1&theater မွကူးယူေဖၚျပသည္....

ဆက္ဖတ္ရန္>>

ေရဖ်ဥ္းစြဲၿခင္း ( Ascites ) ................

ေရဖ်ဥ္းစြဲၿခင္း ( Ascites ) ................

"ထမင္းစားၿပီး ခ်က္ခ်င္းေရခ်ိဳးရင္ ေရဖ်ဥ္းစြဲ တတ္တယ္"တဲ့။ စာ႐ႈသူအားလံုး မၾကာခဏ ၾကားဖူး ေနက်စကားျဖစ္မယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။ ဘာမွ မသိနားမလည္တဲ့ ကေလးဘ၀ကတည္းက ၾကားေန က်စကားမို႔လို႔ နားထဲစြဲေနၿပီး မွန္သလိုလိုေတာင္ ထင္လာရတဲ့အထိ လူအေတာ္မ်ားမ်ား ယံုေနၾကပါ ၿပီ။ ဒါက နည္းပညာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနဲ႔အလွမ္းေ၀းခဲ့တဲ့ လူႀကီး သူမေတြ မေျပာနဲ႔၊ ယေန႔ေခတ္ (ေဆးေလာကထဲက မဟုတ္တဲ့) ပညာတတ

္အခ်ိဳ႕ကေတာင္ အမွားအမွန္ ခြဲမသိဘဲ အယူသည္း ေရွာင္ၾကဥ္ေနၾကတုန္းပဲ။ ဒီ ေတာ့ ေမးစရာစကား ရွိလာပါတယ္။

"ထမင္းစားၿပီး ခ်က္ခ်င္းေရခ်ိဳးရင္ ေရဖ်ဥ္းတကယ္စြဲတာလား"

မဟုတ္ပါဘူး။ လံုး၀ မဟုတ္ပါဘူး။ အဂၤလိပ္ လို Ascites လို႔ေခၚတဲ့ ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္း ကိုယ္တိုင္က ေရာဂါတစ္ခုမဟုတ္ဘဲ အသည္းေရာဂါ၊ ႏွလံုးေရာ ဂါ၊ ကင္ဆာေရာဂါအခ်ိဳ႕၊ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ စတာေတြမွာေတြ႔ရတဲ့ လကၡဏာတစ္ရပ္ပဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဒါေတြ ေနာက္ခံရွိေနတဲ့အတြက္ ၀မ္းဗိုက္ထဲ ေရေတြစုလာကာ ေရဖ်ဥ္းစြဲရတာျဖစ္ၿပီး ထမင္းစား ၿပီး ခ်ိဳးလိုက္တဲ့ေရေတြ သြားစုတာ လံုး၀မဟုတ္ ေၾကာင္းပါ။

ဒါဆို ဘိုးဘြားဘီဘင္ေတြက လြဲေခ်ာ္ေနတဲ့ အခ်က္ၾကီးကို ယံုၾကည္ လက္ဆင့္ကမ္းခဲ့ၾကတာ လား။ အမွားႀကီးေျပာခဲ့ၾကတာလား။ အဲလိုေတာ့လဲ မဟုတ္ေလာက္ပါဘူး။ ထမင္းစားၿပီးၿပီးခ်င္း ေရခ်ိဳး ရင္ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ အစာခ်က္မႈ၊ စုပ္ယူမႈေတြမွာ ႀကီးစြာ ေသာ အေႏွာင့္အယွက္ေတြ ျဖစ္ကုန္တာ သိပၸံနည္း က် စမ္းသပ္ေတြ႕ရွိထားရပါတယ္။ အစာေခ်တဲ့ အခ်ိန္မွာ ေသြးလွည့္ပတ္မႈရဲ႕ အမ်ားဆံုးေ၀စုကို အစာအိမ္နဲ႔ အူလမ္းေၾကာင္းက စြမ္းအင္ရဖို႔ ယူရပါ တယ္။ အဲအခ်ိန္မွာ ေရခိ်ဳးလိုက္ရင္ က်ဆင္းသြားတဲ့ အေရျပား အပူခ်ိန္ကိုထိန္းဖို႔ ေျခလက္ေတြနဲ႔ အေရ ျပားဆီ ေသြးေတြ ပံုမွန္ထက္ပိုၿပီး ပို႔လႊတ္ေပးလိုက္ ရလို႔ အူလမ္းေၾကာင္းကရတဲ့ ေ၀စုေလ်ာ့နည္းသြား ကာ အစာေခ်မႈအေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ပါတယ္။

အစာ မေၾက ေလပြျခင္း၊ မအီမသာျဖစ္ျခင္းတို႔ ခံစားရ တတ္တာကို ေရွးလူႀကီးေတြကသိလို႔ အက်ိဳးယုတ္ မွာစိုးလို႔ တားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ခက္တာက ႐ိုး႐ိုး ရွင္းေအာင္ေျပာၿပီး မတားဘဲ အေၾကာက္တရား ႀကီးနဲ႔တြဲၿပီးတားခဲ့တာက ေနာက္မ်ိဳးဆက္ေတြ အယူ အဆလြဲမႈျဖစ္ေစေတာ့တာေပါ့။ (သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာ မထြန္းကားေသးခ်ိန္ကမို႔ တကယ္အယူအဆလြဲခဲ့ တာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္) ဒါကို ကြၽန္ေတာ္တို႔က သိျမင္ၿပီး အနာဂတ္ မ်ိဳးဆက္ေတြအတြက္ အသိ အျမင္မွန္ေတြပဲခ်န္ခဲ့ႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားရပါမယ္။ ထမင္း စားၿပီးရင္ မလုပ္သင့္တဲ့ အျခားအရာေတြကေတာ့ လမ္းျမန္ျမန္ ေ၀းေ၀းေလွ်ာက္ျခင္း၊ ေဆးလိပ္ ေသာက္ျခင္း၊ လက္ဖက္ရည္ေသာက္ျခင္း စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

(ေရွးလူႀကီးေတြဟာ ပံုတိုပတ္စေလးေတြ ဖန္ တီးျပီး ကေလးကို ဆံုးမရာမွာ ျဖတ္ထိုးÓဏ္ အင္မ တန္ရင့္သန္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ညအိပ္ရာ၀င္ရင္ ခံစားရ တဲ့ အျမင့္က သိမ့္ကနဲက်သြားတဲ့ ခံစားမႈဟာ အိပ္ ေပ်ာ္မႈ ပံုမွန္မျဖစ္ေသးလို႔ ခံစားရတဲ့ အိပ္မက္ဆိုးတို ေလးတစ္ခု (A Short Nightmare) ျဖစ္ပါတယ္။ ထမင္းကို ႐ိုေသတာရယ္၊ အိပ္ရာထဲ မသန္႔တဲ့ ေျခ ေထာက္ေတြနဲ႔ ၀င္လာမွာစိုးလို႔ရယ္ ကေလးေတြကို "ထမင္းလံုးတေစၦ"ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရတီထြင္ၿပီး ေျခာက္ ခဲ့တာ အခုဆိုရင္ အဲဒီေ၀ါဟာရဟာ တကယ္စြဲေန ၿပီး ယံုၾကည္လက္ခံထားမႈေတြ လူအမ်ားစုမွာ ရွိဆဲ ပါ။ ေရွးလူႀကီးေတြကို အျပစ္ဆိုစရာ မစဥ္းစားဘဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔ မ်ိဳးဆက္သစ္ေတြက်ရင္ တကယ္မွန္ ကန္တဲ့ အသိပညာေတြ ဘယ္လို လက္ဆင့္ကမ္းခဲ့ မလဲဆိုတာ ေတြးထားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္)

ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္းဆိုတာ ဘာလဲ
၀မ္းဗိုက္ေခါင္းထဲမွာ အ၀ါေဖ်ာ့ေရာင္ (သို႔) အၾကည္ေရာင္ အရည္ေတြစုလာျခင္းကို ေခၚပါ တယ္။ ၀မ္းဗိုက္နဲ႔ အဆုတ္၊ ႏွလံုးတို႔ ရွိရာ ရင္ေခါင္း ကို Diaphragm ေခၚ ကိုယ္တြင္းေခါင္း ကန္႔လန္႔ ကာ ၾကြက္သားနဲ႔ ပိုင္းျခားထားလို႔ အဆုတ္ထဲ ေရ ၀င္တာနဲ႔မတူဘူးလို႔ သိထားရပါမယ္။

ျဖစ္ေစတဲ႕အေၾကာင္းရင္းေတြက ဘာေတြလဲ
ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္းရဲ႕ အျဖစ္အမ်ားဆံုး အေၾကာင္း ရင္းက အသည္းေျခာက္ျခင္း (Cirrhosis of Liver) လိုမ်ိဳး ဆိုးရြားပ်က္စီးေနတဲ့ အသည္းေရာဂါေတြ ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာျဖစ္ပါတယ္။ ေရဖ်ဥ္းစြဲတဲ့သူ ငါး ေယာက္မွာ ေလးေယာက္ဟာ အသည္းေရာဂါ ေၾကာင့္ျဖစ္ရတာျဖစ္ပါတယ္။ အသည္းေျခာက္ျခင္း ဟာ အရက္ကို ႏွစ္ရွည္လမ်ား (သို႔) အလြန္အကြၽံ ေသာက္သူ အမ်ိဳးသားေတြမွာ ျဖစ္တာမ်ားေပမယ့္ င႐ုတ္သီးမႈိေတြစားျပီး အသည္းေရာင္အသား၀ါ ဘီပိုး၊ စီပိုး တစ္ခုခုရွိေနသူ အမ်ိဳးသမီးမ်ားလည္း အသည္းေျခာက္ႏိုင္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အသည္း ေျခာက္တယ္ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရဟာ ျမန္မာလို အဆင္ ေျပသလို ျပန္ထားတာျဖစ္ၿပီး တကယ္တမ္း ေျခာက္ ေသြ႕သြားတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။

အရက္၊ ဘီပိုး၊ စီပိုး၊ အသည္းအဆီဖံုးျခင္း စတဲ့ အျဖစ္အမ်ားဆံုး အေၾကာင္းတရားေတြေၾကာင့္ အသည္းက ဒဏ္ရာ ေတြရကာ အဲဒီေနရာမွာ အမာရြတ္တစ္သွ်ဴးေတြပဲ ျပန္ျဖစ္လို႔ ပံုမွန္အလုပ္လုပ္ဖို႔ မတတ္ႏိုင္ေတာ့တဲ့ အေျခအေနကိုေခၚတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕ ေရာဂါ သေဘာက ပ်က္ၿပီးသား အသည္းေနရာက ျပန္ ေကာင္းဖို႔ အရမ္းခဲယဥ္းၿပီး အသည္းတစ္ခုလံုးသာ ဆက္ပ်က္သြားတာမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ အသည္းပ်က္ လို႔ ပ႐ိုတိန္းေတြ မထုတ္လုပ္ႏိုင္ေတာ့တဲ့အတြက္ ေသြးေၾကာေတြထဲက ေရဓာတ္ကို မထိန္းထားႏိုင္ ေတာ့ဘဲ ေရေတြက ၀မ္းဗိုက္ထဲလာစုတာ ျဖစ္ပါ တယ္။

အသည္းေရာဂါ တစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ေရွာင္တခင္ အသည္းလုပ္ငန္းမ်ား ရပ္ဆိုင္းသြားျခင္း (Acute Liver Failure) မွာလည္း ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္း ေပၚလာ တတ္ပါတယ္။ ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္တစ္ခုကို ဥပမာေပးရရင္ ပါရာစီတေမာ လြန္ကဲစြာေသာက္မိ လို႔ အဆိပ္သင့္ျခင္းေပါ့။ အသည္းရဲ႕ ေသြးျပန္ေၾကာ ေတြ ပိတ္ဆို႔သြားတဲ့ ဘတ္ခ်ီရီေရာဂါစု (Budd-Chiari Syndrome) မွာလည္း ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္း၊ အသည္းနဲ႔ ေဘလံုးႀကီးလာျခင္းနဲ႔ ဗိုက္အသည္း အသန္ေအာင့္ျခင္းတို႔ တြဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အူမ ႀကီးကင္ဆာ၊ ပန္ကရိယေခၚ မုန္႔ခ်ိဳအိတ္ကင္ဆာ၊ အစာအိမ္ကင္ဆာ၊ ရင္သားကင္ဆာ၊ အဆုတ္ကင္ ဆာ၊ သားဥအိမ္ကင္ဆာ စတဲ့ ကင္ဆာအေတာ္မ်ား မ်ားက အသည္းနဲ႔၀မ္းဗိုက္တြင္း ကလီစာေတြကို ပ်ံ႕ႏွံ႔ေရာက္ရွိတတ္ၿပီး ေရဖ်ဥ္းစြဲေစတတ္ပါတယ္။
ႏွလံုးစြမ္းေဆာင္ရည္ က်ဆင္းရပ္ဆိုင္းလာျခင္း (Heart Failure) ေရာဂါမွာလည္း ေသြးေၾကာေတြ ထဲမွာ ေသြးေကာင္းေကာင္း ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားေအာင္ ႏွလံုး က ညႇစ္မပို႔ႏိုင္ေတာ့လို႔ ေနာက္ဆက္တြဲအေနနဲ႔ ေရ ဖ်ဥ္းစြဲပါတယ္။ Nephrotic Syndrome လို႔ ေခၚ တဲ့ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါမွာလည္း ပ႐ိုတိန္းေခၚ အသားဓာတ္ေတြ ေသြးထဲကေန ဆီးစြန္႔တဲ့အထဲ ပါသြားၿပီး ဆံုး႐ႈံးကုန္လို႔ ေသြးက အရည္ေတြ မထိန္း ထားႏိုင္ေတာ့ဘဲ ဗိုက္ထဲမွာစုကာ ေရဖ်ဥ္းစြဲေစပါ တယ္။

ေရွာင္တခင္ ပန္ကရိယ ေရာင္ျခင္း (Acute Pancreatitis) နဲ႔ နာတာရွည္ ပန္ကရိယေရာင္ျခင္း (Chronic Pancreatitis) ႏွစ္မ်ိဳးစလံုးမွာ ေရဖ်ဥ္း ဟာ လကၡဏာတစ္ရပ္အေနနဲ႔ ေပၚလာႏိုင္ပါတယ္။ အသည္းေရာဂါေၾကာင့္ျဖစ္ရတဲ့ ေရဖ်ဥ္းေလာက္ ေတာ့မႀကီးဘူးေပါ့ေလ။ အစာအိမ္အူလမ္းေၾကာင္း မွာ ေရာဂါပိုး၀င္ေရာက္မႈ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ျဖစ္ကာ ၀မ္းဗိုက္ေရာင္ရင္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေတြ႕ေနက် မဟုတ္တဲ့ ေရဖ်ဥ္းစြဲရျခင္း အေၾကာင္းတစ္ခုကို ေျပာရမယ္ဆုိရင္ လည္ပင္းက သိုင္း႐ႈိက္အကိ်တ္ လုပ္ေဆာင္မႈနည္းလို႔ သိုင္း႐ႈိက္ေဟာ္မုန္း နည္းျခင္း (Hypothyroidism) မွာလည္း မကုဘဲ ပစ္ထား တာၾကာရင္ ေရဖ်ဥ္းစြဲပါတယ္။ သိုင္း႐ႈိက္ေဟာ္မုန္း ပမာဏ ျပန္မွန္သြားတာနဲ႔ ေရဖ်ဥ္းက အလိုလို ေပ်ာက္ပါတယ္။

ေရဖ်ဥ္းစြဲေနေၾကာင္း ဘယ္လိုအတည္ျပဳႏိုင္သလဲ
ေရသန္႔ပုလင္း တစ္၀က္စာ (500 ml) ေလာက္ ရွိေနၿပီဆိုရင္ပဲ ဆရာ၀န္က လက္နဲ႔ စမ္းသပ္သိရွိႏိုင္ ပါျပီ။ အရမ္းနည္းေနၿပီး မသိသာေပမယ့္ ေရာဂါ အေနအထားကို သံုးသပ္ျပီး ဆရာ၀န္က Ultrasound ေခၚ တယ္လီေဗးရွင္း ဓာတ္မွန္႐ိုက္ခိုင္းရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။

ဘယ္လို ကုသကာကြယ္ႏိုင္မလဲ
ေရဖ်ဥ္းစြဲျခင္း သက္သက္ကို ကုသစရာမလိုဘဲ ေနာက္ခံေရာဂါအေၾကာင္းရင္းကို ရွာကုရမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ အထက္မွာေျပာခဲ့တဲ့ ေရာဂါေတြထဲက တစ္ခု ခုေပါ့။ ဥပမာ ကင္ဆာဆိုရင္ ကင္ဆာခီမိုေဆး၊ ဓာတ္ေရာင္ျခည္စတဲ့ သက္ဆိုင္ရာကုထံုးနဲ႔ ကုရမွာ ျဖစ္ၿပီး အသည္းေရာဂါမွာ အသည္းေဆးေတြနဲ႔ ကုမလား၊ ခြဲစိတ္မလား၊ အသည္းအစားထိုးမလား စသျဖင့္ စဥ္းစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေရဖ်ဥ္းရွိတဲ့ ေ၀ဒနာရွင္ေတြ အားလံုးကို ေရနဲ႔ အငန္ဓာတ္ေလွ်ာ့စားခိုင္းပါတယ္။ ဆားဆိုရင္ တစ္ ေန႔ကို 2 g ထက္ပိုစားလို႔ မရပါဘူး။ လိုအပ္သလို ဆီးေဆးေတြေပးပါတယ္။ အရည္ေတြ အရမ္းမ်ားရင္ ေဖာက္ထုတ္မယ္။ အသည္း/ႏွလံုး/ေက်ာက္ကပ္ စတဲ့ေရာဂါျဖစ္ေနတဲ့အဂၤါကို ခြဲစိတ္ကုသဖို႔ အရမ္း ဆိုးရင္ အစားထိုးဖို႔ လုပ္ေဆာင္ပါမယ္။ ဒါေတြက ဗဟုသုတ အျဖစ္ေဖာ္ျပတာျဖစ္ၿပီး ေရာဂါတကယ္ ျဖစ္လာရင္ ေဆး႐ံုတက္ကုသမႈ ခံယူရမွာသာ ျဖစ္ ပါတယ္။ ကာကြယ္နည္းေတြကေတာ့ အထက္ပါ ေရာဂါေတြမျဖစ္ေအာင္ ေနထိုင္နည္းေတြပဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဥပမာ အရက္အလြန္အကြၽံေသာက္ျခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္မယ္၊ အသည္းေရာင္အသား၀ါဘီပိုး ကာ ကြယ္ေဆးထိုးထားမယ္ဆိုရင္ အသည္းေၾကာင့္ ေရ ဖ်ဥ္းစြဲတာကို ကာကြယ္ႏိုင္မွာပါ။ ႏွလံုးေရာဂါ၊ သိုင္း ႐ႈိက္အကိ်တ္ဆိုင္ရာ ေရာဂါတစ္ခုခု ရွိေနရင္ ဂ႐ုတ စိုက္ကုမယ္၊ ညႊန္ၾကားထားတဲ့ေဆးကို မွန္မွန္ ေသာက္မယ္ စသျဖင့္ေပါ့။

ေရဖ်ဥ္းစြဲေနျခင္းရဲ႔ အေရးၾကီးေသာအခ်က္
၀မ္းဗိုက္ဟာ တျဖည္းျဖည္း ေဖာင္းလာျပီး အရည္ေတြရွိေနတယ္ထင္ရင္ နီးစပ္ရာ ေဆး႐ံုေဆး ခန္းကို အျမန္ဆံုးသြားေရာက္စစ္ေဆးၿပီး လုိအပ္တဲ့ ကုသမႈခံယူရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရဖ်ဥ္းစြဲတယ္ဆိုတာ ခႏၶာကိုယ္ထဲက ကလီစာတစ္ခုခု ပ်က္ယြင္းေနျပီး ေသြးထဲက အရည္ေတြကို မထိန္းသိမ္းႏိုင္တဲ့ အေျခ အေနထိ ေရာက္ေနျပီဆိုတာျပတဲ့ လကၡဏာတစ္ရပ္ ျဖစ္ေၾကာင္းပါ။Health 

Mg Mandalay မွကူးယူေဖၚျပသည္....

ဆက္ဖတ္ရန္>>

စပ်စ္သီး၏ က်န္းမာေရးအက်ိဳးျပဳပံု....

 

စပ်စ္သီး၏ က်န္းမာေရးအက်ိဳးျပဳပံု

စပ်က္သီး က ပန္းနာ၊ ႏွလုံးေရာဂါ၊ ေခါင္းတစ္ျခမ္းကိုက္၊ အစာမေၾက၊ ပင္ပန္း၊ ေက်ာက္ကပ္နာ၊ ကင္ဆာ၊ အျမင္အာရံုဆံုးရွံုးျခင္း၊ မ်က္စိမွုန္ျခင္း၊ ဝမ္းႏွင့္ ပက္သက္ေသာ ေရာဂါ တို႔ကုိ ေပ်ာက္ကင္းေစပါတယ္။

ျပီးေတာ့ စပ်စ္သီးဟာ သဘာဝေျဖေဆး တစ္မ်ိဳးလည္း ျဖစ္တယ္ လို႔ ေဆး ပညာ ရွင္မ်ားက ဆုိထားပါတယ္။

----
Ref:medicfact

http://innewsmyanmar.blogspot.com/2012/10/blog-post_3647.html

ဆက္ဖတ္ရန္>>

အစားအေသာက္ နွင့္ ေန႕စဥ္ က်မ္းမာေရး....

အစားအေသာက္ဆိုတာ ေန႔စဥ္ သင့္က်န္းမာေရးအတြက္ ေဆးတစ္လက္ပါ။  က်န္းမာဖို႔ရာအတြက္ တစ္ေန႔ သံုးႀကိမ္စားေလ့ရွိတဲ့ အစားအေသာက္ထဲမွာ ဘယ္လို အာဟာရကို မ်ားမ်ား ထည့္စားသင့္ၿပီး ဘယ္လို အစားအေသာက္ေတြကို ေလွ်ာ့စားသင့္တယ္၊ ေရွာင္သင့္တယ္ဆိုတာ သိေစဖို႔ ေရးသားလိုက္ရပါတယ္။


(၁) ဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္ သစ္သီးဝလံ

တစ္ေန႔တာမွာ မပါမျဖစ္ ထည့္စားသင့္တဲ့အရာက ဟင္းသီးဟင္းရြက္နဲ႔ သစ္သီးဝလံေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ တစ္ေန႔ကို ထမင္းသံုးႀကိမ္စားရင္ သံုးႀကိမ္စလံုးမွာ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ ပါဝင္သင့္ပါတယ္။ သစ္သီးေတြကိုေတာ့ သေရစာအေနနဲ႔ ထည့္စားေပးပါ။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္နဲ႔ သစ္သီးေတြက အေရာင္ရင့္ေလ အာဟာရတန္ဖိုး ပိုရွိေလျဖစ္ပါတယ္။ ေဒသထြက္ျဖစ္ရင္၊ ၾသဂဲနစ္ အမ်ဳိးအစားျဖစ္ရင္၊ သင့္လက္နဲ႔ ကိုယ္တိုင္စိုက္ပ်ဳိးထားတဲ့ အပင္ထြက္ပစၥည္းျဖစ္ရင္ သင့္က်န္းမာေရးအတြက္ အာနိသင္ ပိုရွိပါတယ္။

(၂) အသားႏွင့္ ငါး

ေလ့လာမႈတစ္ရပ္အရ ျပဳျပင္ထားမႈ မရွိတဲ့ အနီေရာင္အသားကို ေန႔စဥ္စားတာေၾကာင့္ အရြယ္မတိုင္ခင္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခ ၁၃ ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္ၿပီး ျပဳျပင္ထားတဲ့  အနီေရာင္အသား (ဝက္ေပါင္ေျခာက္၊ ဝက္အူေခ်ာင္း၊ အမဲေျခာက္) ကို စားတာေၾကာင့္ အရြယ္မတိုင္ခင္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္မႈ ရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။  အနီေရာင္ အသားအစား ငါးကို အစားထိုးစားတာေၾကာင့္ အရြယ္မတိုင္ခင္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခကို ၇ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလ်ာ့က်ေစေၾကာင္း၊ အနီေရာင္အသားအစား အခြံမာတဲ့ အေစ့အဆန္ကို အစားထိုး စားေပးမယ္ဆိုရင္ အရြယ္မတိုင္ခင္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခကို ၁၉ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလ်ာ့က်ေစေၾကာင္းနဲ႔ ပဲအမ်ဳိးမ်ဳိးကို အစားထိုး စားေပးမယ္ဆိုပါမူ အရြယ္မတိုင္ခင္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခကို ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလ်ာ့က်ေစေၾကာင္း သိရပါတယ္။

(၃) ကဖင္း

ေကာ္ဖီကို အသင့္အတင့္ ေသာက္ရင္ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းပါတယ္။ ေကာ္ဖီေစ့ဟာ အပင္ထြက္ အစာျဖစ္လို႔ ေရာဂါကာကြယ္ႏိုင္တဲ့ ဖိုင္တိုကမ္မီကယ္လ္ ျဒပ္ေပါင္းမ်ားစြာ ပါဝင္ပါတယ္။ ကဖင္းဓာတ္မ်ားမ်ား ေသာက္ရင္ ေရဓာတ္ ခန္းေျခာက္ေစၿပီး ပူပင္ေသာက မ်ားတာနဲ႔ စိတ္ဖိစီးမႈတို႔ကို ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ေန႔မွာ ေကာ္ဖီ တစ္ခြက္-ႏွစ္ခြက္ထက္ ပိုမေသာက္သင့္ပါ။

(၄) ေကာက္ႏွံစာ

အခြံခၽြတ္ထားတဲ့ ေကာက္ႏွံစာကိုေတာ့ ေလွ်ာ့စားသင့္ပါတယ္။ အခြံခၽြတ္မထားတဲ့ ေကာက္ႏွံစာ (ဆန္လံုးညိဳ၊ အညိဳေရာင္ ေခါက္ဆြဲ၊ ေပါင္မုန္႔ညိဳ) စတာေတြကို အစားထိုးစားေပးရင္ သင့္က်န္းမာေရးကို ပိုမို ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။

(၅) အဆီဓာတ္

အဆီဓာတ္ဟာ ဦးေႏွာက္ကို အလုပ္လုပ္ျဖစ္ေစၿပီး စြမ္းအင္ကို ၾကာၾကာေပးႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်န္းမာေရးအက်ဳိးျပဳတဲ့ အဆီကို ေရြးခ်ယ္တတ္ဖို႔ေတာ့ အေရးႀကီးပါတယ္။ အမဲဆီ၊ ဝက္ဆီစတဲ့ တိရစၧာန္ထြက္ အဆီေတြနဲ႔ စားအုန္းဆီေတြလို အခန္းအပူခ်ိန္မွာ ခဲသြားတဲ့ အဆီေတြကို ေရွာင္ရပါမယ္။ ေထာပတ္သီးအဆီမွာ အမွ်င္ဓာတ္၊ ပိုတက္စီယမ္၊ ဗီတာမင္အီး၊ ဗီတာမင္ဘီနဲ႔ ေဖာလစ္အက္စစ္တို႔လို မရွိမျဖစ္ အာဟာရဓာတ္ ၂၀ နီးပါး ပါဝင္တာေၾကာင့္ စားသင့္တဲ့အဆီပါ။ သံလြင္ဆီမွာလည္း အိုလစ္အက္စစ္ပါဝင္မႈ မ်ားတာေၾကာင့္ ရင္သားကင္ဆာ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေလ့လာမႈ အမ်ားအျပားအရ သိရပါတယ္။

(၆) သၾကား

အခြံခၽြတ္ထားတဲ့ သၾကားျဖဴေတြက ေသြးတြင္း သၾကားဓာတ္ကို ျမင့္တက္ေစႏိုင္ပါတယ္။ သၾကားျဖဴကို မ်ားမ်ားစားရင္ အဒီနယ္ဂလင္းကို လႈ႔ံေဆာ္မႈ ျဖစ္ေစတဲ့အတြက္ ေဟာ္မုန္းမမွ်တမႈျဖစ္ကာ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ လႈပ္ရွားမႈ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

(၇) အယ္လ္ကိုေဟာ

တစ္ေန႔မွာ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးက ဝိုင္တစ္ဖန္ခြက္၊ အမ်ဳိးသားတစ္ဦးက ဝိုင္ႏွစ္ဖန္ခြက္ ေသာက္တာက အႏၲရာယ္ကင္းပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္က ဒီအယ္လ္ကိုေဟာ ပမာဏကို ေခ်ဖ်က္ႏိုင္လို႔ပါ။ ဒါေပမဲ့ ဒီထက္ပိုၿပီး ေသာက္ရင္ က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းေတာ့ပါဘူး။ ဝိုင္နီမွာပါတဲ့ အင္တီေအာက္ဆီးဒင့္မွာ ေရာင္ရမ္းမႈကို ေလ်ာ့က်ေစတဲ့ အစြမ္းရွိတာေၾကာင့္ အသင့္အတင့္ေသာက္ရင္ ႏွလံုးက်န္းမာေစပါတယ္။

(၈) ႏို႔ႏွင့္ ႏုိ႔ထြက္ပစၥည္း

ကယ္လ္စီယမ္ဓာတ္ ရရွိေစမယ့္ ႏို႔နဲ႔ ႏို႔ထြက္ပစၥည္းေတြကိုလည္း ေန႔စဥ္ မွီဝဲသင့္ပါတယ္။ အဆီနည္းတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ အဆီမပါတဲ့ ႏြားႏို႔၊ ဒိန္ခ်ဥ္၊ ဒိန္ခဲ စတဲ့ ႏို႔နဲ႔ ႏို႔ထြက္ပစၥည္းေတြကို ေသာက္ပါ။

(၉) အိုမီဂါ ၃ ဖက္တီးအက္စစ္

လူ႔ခႏၶာကိုယ္ဟာ အိုမီဂါ ၃ ဖက္တီးအက္စစ္ကို မထုတ္ႏိုင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒီအက်ဳိးျပဳအဆီကို  စားတဲ့အစာက ရယူဖို႔ လိုပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္ လူႀကီးတစ္ဦးက အိုမီဂါ ၃ တစ္ေန႔ ၁ ဒသမ ၄ - ၄ ဒသမ ၆ ဂရမ္ လိုအပ္ၿပီး အိုမီဂါ ၆ကို တစ္ေန႔ ၈ - ၁၄ ဂရမ္ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေတြက ပိုလီမျပည့္ဝဆီေတြျဖစ္လို႔ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းက်ဳိးေပးပါတယ္။

(၁၀) မာလ္တီဗီတာမင္

တစ္ေန႔တာအတြက္ လိုအပ္တဲ့ အာဟာရဓာတ္ကို မရရင္ အရည္အေသြးျမင့္ ျဖည့္စြက္ေဆးတစ္လံုးကို ေသာက္သင့္ပါတယ္။ သင့္က်န္းမာေရးအတြက္ သင့္ေတာ္တဲ့ မာလ္တီဗီတာမင္ ျဖည့္စြက္ေဆးကို ဆရာဝန္ရဲ႕ ၫႊန္ၾကားခ်က္နဲ႔ ေသာက္ေပးပါ။      

ဇြန္ခိုင္ဦး (ေဆးဝါးတကၠသိုလ္)Ref: Good Health
Source: http://news.yatanarpon.com.mm/news/article-69338
 http://www.facebook.com/myatsunhealtharticles
shared by>>>http://natureenergycare.blogspot.com/2012/10/blog-post_17.html#more ဆက္ဖတ္ရန္>>

အစာအိမ္နာနဲ႔ပတ္သတ္ျပီး....

အစာအိမ္နာနဲ႔ပတ္သတ္ျပီး ေရွးရိုး အစဥ္အဆက္က သိထားနွင့္ျပီးသား
အခ်က္ေတြရွိေပမယ့္ ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ အေတြးအျမင္သစ္ေတြကို ဖတ္မိတဲ့အခါ စိတ္၀င္စားစရာမို႔ စပ္မိစပ္ရာေလးေတြ ေရးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

အစာအိမ္နာနွင့္ စိတ္ဖိစီးမႈ

စိတ္ဖိစီးမႈဟာ ေရာဂါအေတာ္မ်ားမ်ားကို ျဖစ္ေစတယ္လို႔ ေရွးယခင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကတည္းက ယူဆခဲ့ၾကပါတယ္။ San Francisco
မွာရွိတဲ့ California တကၠသိုလ္ အစာအိမ္ႏွင့္အူလမ္းေၾကာင္း ဆိုင္ရာ ဌာန လက္ေထာက္ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ mathy က စိတ္ဖိစီးမႈဟာ က်န္းမာေရးစနစ္မွာ အဓိကက်တဲ့အခန္းက႑က ပါ၀င္ေပမယ့္ အစာအိမ္နာ ျဖစ္ေစဖို႔ ဒါမွမဟုတ္ ေပ်ာက္ကင္းေစဖို႔ကိုေတာ့ သိပ္မစြမ္း ေဆာင္နိုင္လွပါဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

လက္ရွိယူဆခ်က္မ်ားအရ စိတ္ဖိစီးမႈဟာ အစာအိမ္နာရွိေနျပီးတဲ့ ေဝဒနာသည္ေတြကို ေရာဂါအေျခအေနကို ပိုဆိုးေစတာေၾကာင့္ အစာအိမ္နာ ရွိသူေတြမွာ စိတ္ဖိစီးတဲ့အခါ ေ၀ဒနာပိုမိုခံစားရတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စိတ္ဖိစီးမႈကို ေလ်ာ့ပါးေအာင္ စြမး္ေဆာင္နိုင္မႈဟာက်န္းမာေရး ကို အနည္းနဲ႔အမ်ား အေထာက္အကူျပဳနိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

အစာအိမ္နာႏွင့္ အပူအစပ္စာ

အပူအစပ္ေတြစားျပီးတဲ့အခါ ရင္ပူ၊ ရင္ေခါင္းေအာင့္တတ္တဲ့ အေတြ႕အၾကံဳေတြ ရွိေပမယ့္လည္း spice ကို capsaicin ဆိုတဲ့ငရုတ္ေကာင္း တစ္မ်ဳိးမွရတဲ့ ဓာတ္တမ်ဳိးမွတဆင့္ ထုတ္လုပ္ထားတာ ျဖစ္ျပီး အဲဒီငရုတ္ေကာင္းဟာ အစာအိမ္နာကိုမျဖစ္ ေစပါဘူး။ ေဒါက္တာ Mathy ကေတာ့ တခ်ဳိ႕ေသာအစားအစာေတြဟာ အစာအိမ္နာ မျဖစ္ေစ ေပမယ့္ အစာအိမ္နာရွိေနတဲ့သူကို ေ၀ဒနာပိုဆိုးေအာင္စြမ္းေဆာင္နိုင္တယ္ လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းတဲ့အခ်က္ကေတာ့ စကၤာပူနိုင္ငံမွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့
သုေတသနတစ္ခုအရ capsaicin ပါ၀င္မႈနည္းတဲ့ တရုတ္ အစားအစာကို စားသံုးသူေတြမွာ အိႏိၱယ၊ မေလးအစားအစာ စတဲ့ အပူအစပ္စာ စားတဲ့သူေတြထက္ အစာအိမ္နာျဖစ္ပြားမႈသံုးဆ ပိုတာကို ေတြ႕ရတာပါဘဲ။ သုေတသီေတြကေတာ့ capsaicin ဟာ အစာအိမ္မွာရွိတဲ့ အာရံုေၾကာေတြ ကို လႈံ႕ေဆာ္ျပီး အစာအိမ္နာကို ကာကြယ္ေပးတဲ့ ဓာတုပစၥည္းမ်ား ထုတ္ေပးတယ္လို႔ ယူဆၾကပါတယ္။

အျခားသုေတသနအရ capsaicin အစာအိမ္မွာရွိတဲ့ အက္ဆစ္ ပမာဏကို ေျပာင္းလဲေစျပီး အစာအိမ္နာကို ျဖစ္ေစတဲ့ Helicobacter pylori ကို ေသေစတယ္လို႔လည္း ယူဆၾကျပန္ပါတယ္။

အစာအိမ္နာနွင့္ ႏြားနို႕ေသာက္သံုးမႈ

အပူအစပ္ေတြဟာ အစာအိမ္နာျဖစ္တယ္လို႔ လူအေတာ္မ်ားမ်ားယံုၾကည္္ၾက သလိုပဲ ႏြားနို႕ေသာက္ျခင္းဟာလည္း အစာအိမ္နာကို ေပ်ာက္ကင္းေစ တယ္လို႔ ယူဆတာေတြရွိပါတယ္။ အခုေနာက္ဆံုး အယူအဆကေတာ့ ႏြားနို႔ဟာ အစာအိမ္နာကို ေပ်ာက္ကင္းေစတာ မဟုတ္ပဲ သက္သာရံု သက္သာ ေစတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းအရာနဲ႔ပတ္သတ္ျပီး ေဒါက္တာ Mathy က ႏြားနို႔ေသာက္သံုးျခင္းဟာ အစာအိမ္ကို တံတိုင္း တစ္ခုလို အလႊာတစ္ထပ္နဲ႔ ကာရံေပးေပမယ့္လည္း အစာအိမ္နာကို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ေတာ့ မစြမ္းေဆာင္နိုင္ပါဘူးလို႔ ဆိုထားပါတယ္။

အဲဒီအျပင္ Los Angeles, California တကၠသိုလ္ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ Weinstein ကလည္း လူဦးေရရဲ႕ ၆၅%ဟာ lactose နဲ႔ မတည့္တတ္ၾကျပီး အဲဒီလိုဓာတ္မတည့္ျခင္းဟာ အသက္ရလာတာနဲ႔အမွ် မ်ားလာတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစာအိမ္နာကို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ႏြားနို႔ သက္သက္ခ်ည္း ေသာက္သံုးတာဟာ သင့္ေလ်ာ္တဲ့နည္းလမ္း မဟုတ္ဘူးလို႔လည္း ဆိုထားပါတယ္။

အစာအိမ္နာနွင့္ အက်ဳိးျပဳဘက္တီးရီးယား

ေဒါက္တာ Mathy ရဲ့ ရွင္းလင္းခ်က္အရ ခႏၶာကိုယ္တြင္းရွိ အခ်ဳိ႕ေသာ
အက်ဳိးျပဳဘက္တီးရီးယားမ်ားဟာ ေလထျခင္း၊ ေလပြျခင္းတို႔ကို သက္သာ ေစတယ္ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီဘက္တီးရီးယားေတြဟာ အစာအိမ္နာကို
ေပ်ာက္ကင္းေစဖို႔အထိေတာ့ ၾကာရွည္မေနနိုင္ၾကဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

အစာအိမ္နာနွင့္ အရက္၊ အစာအိမ္နာနွင့္ caffeine ဓာတ္

အရက္ေသစာကို အလြန္အကၽြံေသာက္ျခင္းကလည္း အစာအိမ္နာ ျဖစ္ပြားမႈကို ဦးတည္ေစပါတယ္။ အဲဒီအျပင္ အရက္ကို အလြန္အကၽြံ ေသာက္ျခင္းက အစာအိမ္နာရဲ့ ေနာက္ဆက္တဲ့ ဆိုးက်ဳိးေတြျဖစ္တဲ့ ေသြးယိုျခင္းကိုလည္း ျဖစ္ေစပါတယ္။

Caffeine ဓာတ္ဟာ အစာအိမ္ရဲ့ အက္ဆစ္ ထုတ္လုပ္မႈ ပမာဏကို မ်ားျပား ေစတာေၾကာင့္ caffeine ဓာတ္ပါတဲ့ ေကာ္ဖီ၊ ကိုလာကိုလာ အမ်ားအျပား ေသာက္သံုးသူေတြမွာ ျပႆနာျဖစ္ပြားနိုင္တာမို႔ အလြန္ အကၽြံေသာက္သံုးမႈမွ ေရွာင္က်ဥ္သင့္တယ္လို႔ DR Weinstein က ဆိုပါတယ္။

အစာအိမ္နာနွင့္ ေဆးလိပ္

ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးသူေတြမွာ အစာအိမ္နာျဖစ္သြားမႈဟာ နွစ္ဆသာတယ္လုိ႔ဆိုပါတယ္။ ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ ေဆးလိပ္ကို နွစ္ရွည္လမ်ား ေသာက္သံုးျခင္းဟာ အစာအိမ္ရဲ့ နံရံ၊ ေသြးစီးဆင္းမႈကို ေျပာင္းလဲေစျပီး အစာအိမ္ေယာင္ယမ္းမႈကို ျဖစ္ေစတယ္လို႔သိရပါတယ္။ ထို႔အျပင္ကို ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးျခင္းဟာ အစာအိမ္နာရဲ့ ေနာက္ဆက္တဲြ ဆိုးက်ဳိးမ်ားျဖစ္တဲ့ အစာအိမ္ေပါက္ျခင္း ၊ အစာအိမ္ေသြးယိုျခင္းတို႔ကိုလည္း ျဖစ္ေစျပီး အနာက်က္မႈကိုလည္းေႏွာင့္ေနွးေစပါတယ္။
everyday health;
forever friends မွ ကူးယူတင္ျပသည္.... ဆက္ဖတ္ရန္>>

ခရမ္းခ်ဥ္သီးစားသံုးျခင္းရဲအက်ဳိးေက်းဇူး....

ခရမ္းခ်ဥ္သီးစားသံုးျခင္းရဲအက်ဳိးေက်းဇူးကုိျပန္လည္မွ်ေ၀ေပးခ်င္ပါတယ္


က်န္းမာေရးရာ

ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့သူေတြ အၿမဲစားသံုးေပးသင့္ပါတယ္။ .....ခရမ္းခ်ဥ္သီးဟာ ေဆးလိပ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတဲ့ ကိုယ္တြင္းဆံုး႐ႈံးမႈမ်ား၊ ေဘးဘယာမ်ားကို နည္းပါးေပ်ာက္ကင္းေအာင္ စြမ္းေဆာင္ေပးပါတယ္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးထဲက ခလို႐ိုဂ်င္နင္ (Chrologenic) နဲ႔ ကူမာအစ္ (Coumaric) အက္ဆစ္ဟာ အဆုတ္ကို ထိခိုက္ပ်က္စီးမယ့္ ေဘးကေန ကာကြယ္ေပးပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ခရမ္းခ်ဥ္သီးမွာ ခ႐ိုမီယမ္ သတၱဳဓာတ္ေတြ အမ်ားအျပား ပါဝင္တာမို႔ ဆီးခ်ိဳ မျဖစ္ေအာင္ ထိန္းညႇိေပးပါတယ္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးထဲက ဗီတာမင္ေအဓာတ္ေၾကာင့္ မ်က္လံုးအျမင္အာ႐ံုကိုလည္း တိုးတက္ ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။ မ်က္လံုးအေရာင္ မၾကည္တာကအစ ညဘက္အျမင္ အာ႐ံုအားနည္းတာေတြကိုပါ ပိုၿပီး တိုးတက္ ေကာင္းမြန္လာေစပါတယ္။

ခရမ္းခ်ဥ္သီးထဲက ဗီတာမင္ဘီနဲ႔ ပိုတက္စီယမ္ဓာတ္ဟာ ေသြးေပါင္ခ်ိန္နဲ႔ ကိုလက္စထေရာ အေနအထားကို ထိန္းညႇိေပးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏွလံုး႐ုတ္တရက္ေလ႐ိုက္ျခင္း၊ ေလျဖတ္ျခင္းမ်ား ကိုလည္း ကာကြယ္ေပးပါတယ္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးဟာ ကင္ဆာေရာဂါ အေတာ္မ်ားမ်ားကို ႏွိမ္ႏွင္းႏိုင္စြမ္း ရွိပါတယ္။

ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္ ၇၂ ခုအရ ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို အစိမ္းလိုက္၊ ခ်က္ျပဳတ္ၿပီးစားတဲ့သူေရာ၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီးနဲ႔ ျပဳလုပ္ထားတဲ့စားေသာက္ကုန္မ်ားကို စားသံုးတဲ့သူေတြဟာ ကင္ဆာ ေရာဂါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေတာ္ေလးကို ႏွိမ္ႏွင္းကာကြယ္ႏုိင္စြမ္းရွိၾကတာကို ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ အဲဒီ့ကင္ဆာေရာဂါကို ကာကြယ္ႏုိင္တဲ့ အစြမ္းဟာ ခရမ္းခ်ဥ္သီးထဲက Lycopene ဓာတ္ေပၚမူတည္ေနပါတယ္။ အဲဒီ့ဓာတ္ဟာ ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို နီရဲေအာင္ လုပ္ေပးတဲ့ဓာတ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

အစာအိမ္ကင္ဆာဆဲလ္ေတြကို သတ္ပစ္ႏုိင္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို အစိမ္းထက္ခ်က္ျပဳတ္ၿပီး စားသံုးတာဟာ Lycopene ဓာတ္ေတြ ပိုၿပီး ထုတ္လုပ္ေပးတာကို ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ လိုင္ကိုပိန္းဟာ ကင္ဆာေရာဂါေတြကို သာမက အရည္ျပားအတြက္ အႏၲရာယ္ရွိေစတဲ့ေရာင္ျခည္ေတြကိုလည္း ကာကြယ္ေပးထားပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ေယာက်္ားေလးမ်ိဳးဆက္ ျပန္႔ပြားျခင္းကို အေထာက္အပံ့ ေပးပါတယ္။ သိသိသာသာ အစြမ္းျပတ့ဲအခ်က္ကေတာ့ အဆုတ္နဲ႔ အစာအိမ္ေဘးကင္းက်န္းမာေစဖို႔ ေကာင္းေကာင္း အေထာက္အကူ ျပဳေပးပါတယ္။
ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလ်ာ့က်ေစဖို႕ အတြက္ စားသင့္တဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို သုေတသီေတြက ေလ့လာ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ၾကေပမယ့္. . တကယ္တမ္းမွာေတာ့ ထိထိေရာက္ေရာက္ အသံုး၀င္တဲ့ အစားအေသာက္ဆိုတာ ရွားပါတယ္. . . ဒါေပမယ့္ . . . အဲဒီအစားအစာေတြထဲမွာ ခရမ္းခ်ဥ္သီး စားေပးတာက ကိုယ္ခႏၶာသြယ္လ်ဖို႕ အတြက္ တကယ္ကို ထိေရာက္ အသံုး၀င္ပါတယ္. .

* ခရမ္းခ်ဥ္သီးဟာ ဗိုက္ျပည့္ေစၿပီး သေရစာ စားခ်င္စိတ္ကို ခ်ိဳးႏွိမ္ေပးပါတယ္..

* ခရမး္ခ်ဥ္သီးမွာ အစာ စားခ်င္စိတ္ ျဖစ္ေစတဲ့ ေဟာ္မုန္းကို ေျပာင္းလဲေစတဲ့ ျဒပ္ေပါင္းေတြ ပါ၀င္ေနပါတယ္.

* အသက္ ၁၈ ႏွစ္ႏွင့္ ၃၅ ႏွစ္ၾကား အမ်ိဳးသမီးေတြကို ေလ့လာမႈအရ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ညွပ္ထားတဲ့ ေပါင္မုန္႕စားသူေတြဟာ. . . ခရမ္းခ်ဥ္သီး မပါတဲ့ ေပါင္မုန္႕စားသူေတြထက္ စိတ္ေက်နပ္မႈ ပိုရကာ ေနာက္ထပ္ အစာစားခ်င္စိတ္ေလ်ာ့နည္းသြားေၾကာင္း ေလ့လာ ေတြ႕ရွိရပါတယ္.

* တျခား ေလ့လာ မႈတစ္ခုအရ ခရမ္းခ်ဥ္သီးမ်ာ အစာ စားခ်င္စိတ္ကို ထိိ္န္းခ်ဳပ္ထားတဲ့ ေဟာ္မုန္း Ghrelin ပမာဏာကို ေျပာင္းလဲေစတဲ့ အာနိသင္ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရပါတယ္. . .

* ခရမ္းခ်ဥ္သီးမွာ ပါ၀င္တဲ့ လိုင္ကိုပင္းဓာတ္ကလည္း ကင္ဆာေလ်ာ့က်ေစျခင္း ၊ မ်ိဳးပြား ႏိုင္စြမ္းအားေကာင္းျခင္း စတဲ့ က်န္းမာေရး အက်ိဳးေက်းဇူးေတြရရွိေစပါတယ္.

* ခရမ္းခ်ဥ္သီးမွာ ဗီတာမင္စီ ေပါၾကြယ္၀စြာ ပါ၀င္တာေၾကာင့္ အနာက်က္ႏႈန္း ျမန္ေစျခင္းနွင့္ ခႏၶာကိုယ္မွာ သံဓာတ္စုပ္ယူအားေကာင္း ျခင္း စတဲ့ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြကိုလည္း ရရွိေစပါတယ္. .

ဒါေၾကာင့္ ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို ကိုယ္ခႏၶာ သြယ္လ်လွပေစဖို႕အတြက္ စားေပးပါက တျခား က်န္းမာေရး အက်ိဳးရလာဒ္ေကာင္းေတြကိုပါ. . ရရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္. .

တစ္ပတ္ အတြင္း ခရမ္းခ်ဥ္သီး ခုနစ္ႀကိမ္ စားသံုးသူ သည္ ဆီးက်ိတ္ ကင္ဆာ ျဖစ္ႏႈန္းကို ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ေလ်ာ႕ခ် ေစႏိုင္ၿပီး ဆယ္ႀကိမ္အထက္စား သူမ်ားျဖစ္ပါက ဆီးက်ိတ္ကင္ဆာမွ လြတ္ ကင္းႏိုင္သည္ဟု သုေတသီတခ်ိဳ႔က ဆိုသည္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးတြင္ ေပါေပါမ်ားမ်ား ပါဝင္သည္႕ လိုင္ေကာ္ပင္းဓာတ္ (Lycopene) သည္ ကင္ဆာေရာဂါမ်ားကို ကာကြယ္တိုက္ဖ်က္ရာတြင္ အားျပင္း ေသာ ဓာတ္တိုးဆန့္က်င္ပစၥည္း Antioxidant ျဖစ္ေသာေၾကာင္႕ ခႏၶာကိုယ္ရွိ ဆဲလ္မ်ားကို ကင္ဆာမကူးစက္ေအာင္ႏွင္႕ မေျပာင္းလဲ မပ်ံ႔ႏွံ့ေအာင္ကာကြယ္ေပး သည္ဟုဆိုသည္။ Antioxidant သည္ အထူးသျဖင္႕ ဆီးက်ိတ္ကင္ဆာ၊ ဆီးအိမ္ ကင္ဆာ၊ သားအိမ္ကင္ဆာႏွင္႕ ကင္ဆာ ျဖစ္မည္႕ အျမဳေတမ်ားကို တားဆီးပယ္ ဖ်က္ေပးႏိုင္သည္။
Lycopene ဓာတ္သည္ Heart Attack ႏွလံုးရပ္ဆိုင္းျခင္းကို ကာကြယ္ တားဆီးေပးႏိုင္ၿပီး အူမႀကီးကင္ဆာႏွင္႕ ေလျဖတ္ျခင္းကိုလည္း တားဆီးႏိုင္သည္ ဟုဆိုၾကသည္။Lutein ႏွင္႕ Zeaxanthin ဓာတ္မ်ားပါဝင္ျခင္းေၾကာင္႕ မ်က္စိ အျမင္ကို ေကာင္းမြန္ၾကည္လင္ေစႏိုင္ ေၾကာင္း သုေတသီမ်ားက ေျပာသည္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးတြင္ ဗီတာမင္ဘီဓာတ္၊ ဗီတာမင္စီ၊ မေကာင္းေသာ LDL အဆီ ဓာတ္မ်ားကို ဖယ္ရွားေပးႏိုင္ေသာ HDL ေကာင္းေသာကိုလက္စထေရာဓာတ္၊ က်န္းမာေရးႏွင္႕ ခႏၶာကိုယ္တည္ေဆာက္ ေရးတြင္ အေရးပါေသာ ဆိုဒီယမ္ႏွင္႕ ပိုတက္ဆီယမ္ဓာတ္၊ ေသြးနီဥထုတ္ေပးရာ တြင္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ ဖိုလစ္အက္ ဆစ္ဓာတ္က ကေလးငယ္မ်ား ႀကီးထြား ဖြံ႔ၿဖိဳးေစရန္ မီးယပ္ေသြးဆံုးၿပီး အမ်ိဳးသမီး မ်ား အ႐ိုးပါးျခင္း၊ အ႐ိုးဆက္ျခင္းမွ ကာ ကြယ္ေပးႏိုင္သည္႕ ကယ္လ္ဆီယမ္ဓာတ္၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အထူးလိုအပ္သည္႕ သံ ဓာတ္၊ သက္ႀကီးရြယ္အိုႏွင္႕ ႏွလံုးခုန္မမွန္ သူမ်ားအတြက္ လိုအပ္သည္႕ မဂၢနီစီယမ္ ဓာတ္မ်ားလည္း ပါဝင္ေၾကာင္း သိရသည္။ ထို့ေၾကာင္႕ ခရမ္းခ်ဥ္သီးကို အစိမ္း စားျခင္း၊ ခ်က္ျပဳတ္စားျခင္း၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ေဆာ့စ္ျပဳလုပ္စားျခင္းျဖင္႕ အာဟာရမ်ိဳးစံု ရရွိႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။              
ref>>>www.yoyarlay.com/(or)www.myanmarinternetforum.com/(or)//www.apytz.org/အမ်ဳိးသားေကာင္းblostspot

shared by http://natureenergycare.blogspot.com/2012/10/blog-post_3035.html#more ဆက္ဖတ္ရန္>>

အစာအိမ္နဲ႕ပတ္သက္လို႕.......

အစာအိမ္အနာျဖစ္တယ္ဆိုတာကို ေျပာလိုက္ရင္ အမ်ားအားျဖင့္ကေတာ့ လူတိုင္းက အနာဆိုေတာ့ ကိုယ့္ဆီမွာမရွိေလာက္ဘူးလို႔ထင္ၾကပါတယ္။ အမွန္ေတာ့ ျဖစ္ေနက်ျဖစ္တဲ့ ဗိုက္ေအာင့္တာ၊ အစာမေၾကျဖစ္ေနျပီး ရင္ျပည့္ေနတာ၊ အစာမရွိခ်ိန္ ဒါမွမပာုတ္ အစာစားျပီးခ်ိန္ေတြမွာ နာေနတာ၊ အစာစားျပီးရင္ ပ်ိဳ႕အန္တာ၊ ဆိုးတဲ့အေျခအေနေတြမွာ ေသြးအန္တာေတြပာာ အစာအိမ္အနာရဲ႕ ေရာဂါလကၡဏာေတြပါ။

Peptic ulcer diseases ေတြကိုအစာအိမ္အနာျဖစ္တယ္လို႔ လြယ္လြယ္ေျပာေပမယ့္ အမွန္ေတာ့ အစာအိမ္တင္မကဘဲ အစာေရမ်ိဳျပြန္ေအာက္ပိုင္းနဲ႔ အူသိမ္မွာပါ ျဖစ္ပါတယ္။ ပိုျပီး တိတိက်က် ေျပာရရင္ အစာအိမ္ထက္စာရင္ အူသိမ္ (Duodenum) မွာျဖစ္တဲ့ ပမာဏကပိုျပီးေတာင္ မ်ားပါတယ္။ Peptic ulcer diseases (PUD) ေတြပာာ ဖြံ႔ျဖိဳးျပီး ႏိုင္ငံေတြမွာ ျဖစ္ပြားမွဳေလ်ာ့က်လာျပီး ဖြံ႔ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေတြမွာ ပိုျပီး ျဖစ္လာပါတယ္။ ေယာက္်ားနဲ႔မိန္းမမွာ ေယာက္်ားေတြကပိုျပီး ျဖစ္ပါတယ္။
အရင္တုန္းက သိခဲ့တာက PUD ပာာ acid ေၾကာင့္အဓိကျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ No acid, No ulcer လို႔ေတာင္ မွတ္ခဲ့ရပါတယ္။ ေဆးပညာတိုးတက္လာတာနဲ႔အမွ် အသစ္အသစ္ေသာ ရွာေဖြေတြ႕ရွိမွဳေတြအရ အရင္တုန္းကလိုမ်ိဳး အစာအိမ္နာေတြပာာ အက္စစ္ေၾကာင့္အဓိကျဖစ္လာရတာမပာုတ္ဘဲ H.pylori လို႔ေခၚတဲ့ ေရာဂါပိုးတစ္မ်ိဳးေၾကာင့္ဆိုတာကို သိလာၾကပါတယ္။ H.pylori ဆိုတဲ့ေရာဂါပိုးပာာ က်ေနာ္တို႔ပတ္၀န္းက်င္မွာကိုပဲ ရွိေနတဲ့ေရာဂါပိုးတစ္မ်ိဳးပါ။ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္ အလြယ္တကူကူးစက္ႏိုင္တဲ့ေရာဂါပိုးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
 H.pylori ကူးစက္ႏိုင္ေခ်ပာာ အသက္အရြယ္ၾကီးလာေလ ပိုျပီး ျမင့္တက္လာပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕ကူးစက္ႏိုင္ေခ်ကေတာ့ အသက္ ၁ႏွစ္တိုးတိုင္း ၁ရာခိုင္ႏွဳန္းတက္လာပါတယ္။ အသက္ ၅၀ဆိုရင္ H.pylori ရွိဖို႔ ၅၀ရာခိုင္ႏွဳန္းရွိပါတယ္။ အသက္ ၉၀ဆိုရင္ ၉၀ရာခိုင္ႏွဳန္းရွိပါတယ္။ ဒါပာာ ပ်မ္းမွ်အေနနဲ႔သက္မွတ္တာျဖစ္ျပီး ႏိုင္ငံအလိုက္ေျပာင္းလဲမွဳရွိႏိုင္ပါတယ္။ အခ်ိဳ႕တိုင္းျပည္ေတြမွာဆိုရင္ H.pylori ပာာႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ ၉၀ရာခိုင္ႏွဳန္းေလာက္ထိမွာကို ရွိေနပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးဆိုရင္ H.pylori ပာာလူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ရွိေနဖို႔ ေသခ်ာသေလာက္ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကံေကာင္းတာက H.pylori ရွိေနတဲ့ လူအမ်ားစုပာာ ဘာလကၡဏာမွ မျပဘဲ အနည္းစုသာ ေရာဂါလကၡဏာျပၾကပါတယ္။ PUD ေတြမွာ H.pylori ကအဓိကလို႔ဆိုေသာ္လည္းပဲ H.pylori ေၾကာင့္မပာုတ္ဘဲ NSAIDs(အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆး) ေတြေၾကာင့္လည္းျဖစ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။

က်ေနာ္တို႔အစာအိမ္ပာာ စားသံုးလိုက္တဲ့အစာေတြကို ေခ်ဖ်က္ဖို႔အတြက္ ျပင္းထန္တဲ့အက္စစ္ေတြကို ထုတ္ရပါတယ္။ အဲလိုအက္စစ္ထုတ္တဲ့သဘာ၀ေၾကာင့္ ေရာဂါပိုးအမ်ားစုပာာ အစာအိမ္ထဲမွာ မေနႏိုင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ထူးထူးျခားျခားလို႔ ဆိုရမယ့္ ဒီ H.pylori ကေတာ့ အစာအိမ္ကထုတ္တဲ့ အက္စစ္ဒဏ္ကို ခံႏိုင္တဲ့ Urease လို႔ေခၚတဲ့ဓါတ္တစ္မ်ိဳးကို ထုတ္ျပီး သူ႔ကိုယ္သူကာကြယ္ထားပါတယ္။ H.pylori ပာာဘယ္လိုဘယ္ပံုနဲ႔ကူးစက္လဲဆိုတာကို အတိအက်မသိေသးပါဘူး။ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ေတြကေတာ့ လူတစ္ေယာက္ကေနတစ္ေယာက္ကို ကူးစက္တဲ့ေနရာမွာ မစင္ကေနကူးစက္ႏိုင္သလို၊ သြားရည္ကေနျပီးေတာ့လည္း ကူးစက္ႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆၾကပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္မသန္႔တဲ့အစားအစာေတြ၊ ဇြန္းတဇြန္းတည္း၊ ပန္းကန္တစ္ခုတည္း စားသံုးျခင္းေတြပာာ ဒီပိုးကူးစက္ႏိုင္ဖို႔ ပိုျပီးမ်ားပါတယ္။ ဒီပိုးကို လူေတြမွာ အဓိကေတြ႔ရေပမယ့္ တိရိစာၦန္ေတြမွာလည္း ဒီပိုးရွိေနတတ္ပါတယ္။ လူေနထူထပ္ျခင္း(တစ္အိမ္ထဲလူအမ်ားၾကီးေနရတာ၊ ရပ္ကြက္ထဲလူေနအိမ္ေတြ စုျပံဳေနတာ)၊ အိပ္ယာမွ်ေ၀သံုးျခင္း(အိပ္ယာပာာ အညစ္အေၾကးေတြ အမ်ားၾကီးစြန္းထင္းေနတတ္ပါတယ္။)၊ ပစၥည္းမ်ားကို မွ်ေ၀သံုးစြဲရျခင္း (မ်က္ႏွာသုတ္ပု၀ါ၊ လက္သုတ္ပု၀ါ)၊ အညစ္အေက်းစြန္႔တဲ့စနစ္မေကာင္းမြန္ျခင္းနဲ႔ တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမွဳအားနည္းျခင္း ေတြပာာ H.pylori ပ်ံ႕ႏွံ႔ဖို႔အတြက္ ပိုျပီးအေထာက္အကူျဖစ္ေစပါတယ္။

H.pylori ဘာလို႔အေရးၾကီးရတာလဲဆိုတဲ့အခ်က္ထဲမွာ H.pylori ပာာကင္ဆာေရာဂါပိုးကို ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ေရာဂါပိုးအနည္းစုထဲက တစ္ေကာင္ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ H.pylori ရွိေနျခင္းပာာ အစာအိမ္ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္းပိုမို မ်ားလာပါတယ္။ ဒီပိုးပာာ ပံုစံ၂မ်ိဳးနဲ႔ရွိျပီး Cag A+, Cag A- ဆိုျပီးရွိပါတယ္။ ဒီ ၂မ်ိဳးမွာ Cag A+ က အစာအိမ္ကင္ဆာကိုျဖစ္ေစပါတယ္။ ကံဆိုးတာက က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာရွိေနတဲ့ H.pylori အမ်ိဳးအစားပာာ CagA+ ျဖစ္ေနတာပါ။

အျခားအစာအိမ္နာ ျဖစ္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြကေတာ့ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း (အနာျဖစ္ေစပါတယ္၊ အနာကိုလည္း ေပ်ာက္ကင္းတာေႏွးေစပါတယ္)၊ ၾကိဳးစားရုန္းကန္ရတဲ့သူေတြ ဖိအားမ်ားတဲ့အလုပ္ေတြကို လုပ္ေနရတဲ့သူေတြ၊ ေသြးအုပ္စု O သမားေတြမွာ ပိုျပီးျဖစ္ပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ထူးျခားတာတစ္ခုက အစာအိမ္နာေတြပာာ အစားအေသာက္နဲ႔လံုး၀မသက္ဆိုင္ေနဘူးဆိုတဲ့အခ်က္ပါ။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာလက္ခံခဲ့တဲ့ အစာအိမ္နာေတြမွာ အပူအစပ္စားလို႔မရဘူးဆိုတဲ့ အခ်က္ပာာ အခုေတာ့ မွားယြင္းသြားပါတယ္။

PUD ကိုအတည္ျပဳတဲ့ေနရာမွာ
Barium meal X-ray (ပါးစပ္မွ ေဆးရည္ကိုေသာက္ျပီး X-ray ရိုက္ျခင္း)
Endoscopy (မွန္ေျပာင္းထည့္ၾကည့္ျခင္း)
Detection of H.pylori (H.pylori ရွိမရွိစစ္ေဆးျခင္း) စတဲ့နည္းလမ္းေတြနဲ႔စစ္ေဆးပါတယ္။

PUD ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာ ရည္ရြယ္ခ်က္ ၂မ်ိဳးနဲ႔ ကုသပါတယ္။
ပထမရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ အနာေၾကာင့္ျဖစ္ေနတဲ့ေရာဂါေ၀ဒနာေတြကို သက္သာေစျပီး အနာျမန္ျမန္က်က္ေအာင္လို႔ပါ။
ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ PUD ပာာ H.pylori ေၾကာင့္ အဓိကျဖစ္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ H.pylori ကိုဖယ္ရွားဖို႔ပါ။
ဒါ့ေၾကာင့္ ကုသတဲ့ေနရာမွာ အစာအိမ္ေဆးႏွင့္ ပိုးသတ္ေဆးကို တြဲဖက္အသံုးျပဳရပါတယ္။ Triple therapy(ေဆး၃မ်ိဳး), Quadruple therapy (ေဆး၄မ်ိဳး) စသည္ျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတတ္ပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ အသံုးျပဳတာကေတာ့ Triple therapy ျဖစ္တဲ့ အစာအိမ္ေဆးတစ္မ်ိဳးနဲ႔ ပိုးသတ္ေဆး၂မ်ိဳးကို အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ အစာအိမ္ေဆးကေတာ့ အမ်ားအားျဖင့္ PPI ကိုပဲအသံုးျပဳၾကပါတယ္။ H2 blocker ေတြကိုလည္း အသံုးျပဳလို႔ရေပမယ့္ PPI ထက္စာရင္ အာနိသင္နည္းတဲ့အတြက္ PPI ကိုပဲအသံုးျပဳေလ့ရွိပါတယ္။ အမ်ားဆံုးအသံုးျပဳတာကေတာ့ Omeprazole ပါ။ ပိုးသတ္ေဆးသံုးတဲ့ေနရာမွာ ကံေကာင္းေနတာတစ္ခုက H.pylori ပာာအက္စစ္ဒဏ္ကို ခံႏိုင္ေပမယ့္ ပိုးသတ္ေဆးဒဏ္ကိုေတာ့ မခံႏိုင္ေသးတဲ့အတြက္ ပိုးသတ္ေဆးအေတာ္မ်ားမ်ားပာာ H.pylori ကိုသတ္ႏိုင္ပါတယ္။ အေကာင္းဆံုးေဆးကေတာ့ Amoxicillin ပါ။ ဒါေၾကာင့္ အစာအိမ္နာ (PUD)ေတြကိုကုသတဲဲ့ေနရာမွာ Omeprazole, Amoxicillin, Metronidazole တို႔ကိုတြဲဖက္ျပီး အသံုးျပဳရပါတယ္။ ကုသရတဲ့အခ်ိန္အတို္င္းအတာအေနနဲ႔ကေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးကြဲျပားေနပါတယ္။ အနည္းဆံုး ၇ရက္ကေနျပီး အမ်ားဆံုး ၁၄ရက္ထိေသာက္ႏိုင္ပါတယ္။
ေဆးလိပ္ေသာက္တာကိုေရွာင္ရပါမယ္။ Aspirin နဲ႔ အျခားအကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြကိုလည္း ေရွာင္ရပါမယ္။ အရက္ကိုေတာ့ အနည္းငယ္ေသာက္သံုးႏိုင္ပါတယ္။ အစားအေသာက္ေတာ့ ေရွာင္စရာမလိုပါဘူး။ အရင္တုန္းကရွိတာက အစာအိမ္နာျဖစ္ရင္ အစာမစားဘဲ ႏို႔ေတြပဲေသာက္ခိုင္းတတ္ပါတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္းေလ့လာခ်က္ေတြအရေတာ့ အဲဒီအယူအဆကမွားေနပါတယ္။ အက်ိဳးမရွိတဲ့အျပင္ပိုေတာင္ ဆိုးပါေသးတယ္။ H.pylori က ပရိုတင္းကို ျဖိဳခြဲျပီး Urease ကိုထုတ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ႏို႔လိုမ်ိဳး ပရိုတင္းမ်ားမ်ားပါတဲ့ပာာကို အမ်ားၾကီးေသာက္ရင္ H.pylori ပြားဖို႔ပိုျပီး အေထာက္အကူျပဳသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။
အစာအိမ္အနာျဖစ္ျပီး ေပါက္သြားတာမ်ိဳး၊ ေသြးထြက္ေနတာမ်ိဳး၊ အစာအိမ္ထြက္ေပါက္ပိတ္ဆို႔ေနတာမ်ိဳးေတြမွာ ခြဲစိတ္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။

အစာအိမ္နာျဖစ္ေစဖို႔အတြက္ အစာအိမ္ကို ဆိုးရြားစြာထိခိုက္ေစတဲ့ေဆးေတြထဲမွာ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြက ထိပ္ဆံုးကပါ၀င္ပါတယ္။ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြပာာ အစာအိမ္ရဲ႕ ကာကြယ္မွဳလုပ္ငန္းစဥ္ကိုေလ်ာ့က်ေစတဲ့အတြက္ အစာအိမ္္နာပိုျဖစ္ေစပါတယ္။ ဘယ္အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမွ အစာအိမ္ကို လံုး၀မထိတာမ်ိဳးမရွိပါဘူး။ ေနာက္ဆံုးထြက္ေတြျဖစ္တဲ့ COX2 inhibitor ေတြေတာင္မွ လံုး၀မထိတာေတာ့မပာုတ္ပါဘူး။ ေနာက္ျပီး ဘယ္လိုလမ္းေၾကာင္းမ်ိဳးနဲ႔ပဲသံုးသံုး အစာအိမ္ကိုထိပါတယ္၊ အဆိုးဆံုးကေတာ့ ပါးစပ္ကေနျပီးေသာက္ရင္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေသာက္တဲ့ေနရာမွာ PPI တစ္မ်ိဳး ဒါမွမပာုတ္ Misoprostol နဲ႔တြဲေသာက္သင့္ပါတယ္။ Misoprostol ကေတာ့ PPI ထက္စာရင္ ပိုျပီးဆိုးက်ိဳးမ်ားပါတယ္။

ေနာက္တစ္ခုေျပာခ်င္တာကေတာ့ PPI ကိုေသာက္သံုးတဲ့နည္းလမ္းပံုစံပါ။ အခုအမ်ားအားျဖင့္ျဖစ္ေနတာက PPI ကို အစာစားျပီးခ်ိန္မွေသာက္ပါတယ္။ အမွန္ေတာ့ PPI ဆိုတာပာာ activation လိုပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ သူ႔ကို ေသာက္တဲ့ေနရာမွာ အစာမစားခင္ေသာက္တာပိုေကာင္းပါတယ္။ အစာမစားခင္ နာရီ၀က္ေလာက္အလိုမွာ PPI ကိုေသာက္ပါ။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ အစာအိမ္ထဲမွာ အက္စစ္ေတြမ်ားေနတဲ့အတြက္ PPI ကို activate လုပ္လိုက္ပါတယ္။ ေဆးေသာက္ျပီး နာရီ၀က္ေလာက္အၾကာမွာမွ အစာစားပါ။ အမ်ားၾကီးပိုျပီး ေကာင္းပါတယ္။

မွတ္ခ်က္ - လူတိုင္းသိသင့္ေသာေဆးပညာ blog မွကူးယူေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ဆက္ဖတ္ရန္>>

ေရွးဦးသူနာ ျပဳစုနည္း....

(ယမုန္နာ ေဆးခန္းလက္ေထာက္မ်ားအတြက္ သင္ခန္းစာသာျဖစ္သည္။)

ေရွးဦးသူနာျပဳဆိုသည္မွာ ဒဏ္ရာရျခင္း၊ ေရာဂါျဖစ္ျခင္းတို႕အား ေဆးခန္း၊ ေဆး႐ံုမေရာက္မီ သာမန္လူတဦးက အကန္႔အသတ္ျဖင့္ ျပဳစု-ေစာင့္ေရွာက္ေပးျခင္းကို ေခၚသည္။ အေျခခံ ဆင္ျခင္တံုတရားျဖင့္ ျပဳစု-ေစာင့္ေရွာက္ရျခင္း ျဖစ္သည္။ သုိ႔ရာတြင္ အသက္ကယ္ရန္ အခ်ဳိ႕ကိစၥမ်ားအတြက္ လက္ေတြ႕ သင္ၾကား တတ္ေျမာက္မႈ လိုအပ္သည္။ ဥပမာ Cardio-Pulmonary Resuscitation (CPR) ႏွလံုး-အဆုပ္ ျပန္လည္ အလုပ္ လုပ္ေစရန္ ျပဳလုပ္ေပးျခင္း။

ေခါင္းစဥ္မ်ား၊
1. ေရွးဦးသူနာျပဳဆိုသည္၊
2. ေရွးဦးသူနာျပဳ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား၊
3. ေရွးဦးသူနာျပဳ ဘီသံုးလံုး၊
4. ေရွးဦးသူနာျပဳ ေအ၊ ဘီ၊ စီ၊
5. ေရွးဦးသူနာျပဳအိပ္၊
6. (စီ-ပီ-အာရ္) ႏွလံုးခုန္ရပ္ျခင္းႏွင့္ အသက္ရွဴရပ္ျခင္းကို ျပန္လည္လုပ္ေပးျခင္း၊
7. (ခ်ဳပ္ခ္) ျဖစ္ျခင္း၊ မရွဴႏိုင္-မၿမိဳႏိုင္ျဖစ္ျခင္း၊
8. ေသြးယိုျခင္း၊
9. အ႐ိုးက်ဳိးျခင္း၊ အဆစ္လြဲျခင္း၊
10. (အနာဖလက္ဆစ္) (ေရွာ့ခ္)၊
11. (ဖိန္႔) ေခၚ ႐ုတ္တရက္သတိလစ္သြားျခင္း၊
12. အဖ်ားလကၡဏာ၊
13. အစာအိမ္ျပႆနာ၊
14. အစာလမ္းေၾကာင္းေရာင္၍ ဝမ္းပ်က္ျခင္း၊
15. အင္းဆက္-အဆိပ္ပါသည့္အေကာင္ကိုက္ျခင္း၊
16. ဦးေခါင္းဒဏ္ရာရျခင္း၊
17. အဆိပ္သင့္ျခင္း၊
18. လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ျခင္း။

Aims ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား
၁) အသက္ကယ္ရန္ (Preserve life)
၂) ေနာက္ထပ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ မရေစရန္ (Prevent further injury)
၃) လွ်င္ျမန္စြာ ျပည္လည္ေကာင္းမြန္လာေစရန္ (Promote recovery)
၄) မိမိကိုယ္ကိုလဲ ကာကြယ္ႏိုင္ရန္ (Protect yourself)

3 Bs for First Aid တတ္ထားရမည့္ အဓိကႂကြမ္းက်င္မႈမ်ား၊ (ဘီ ၃ လံုး)
• Breathing အသက္႐ွဴျခင္း
• Bleeding ေသြးထြက္ျခင္း
• Bones အ႐ိုးထိခိုက္ျခင္း

ABC of First Aid ေရွးဦးသူနာျပဳျခင္း၏ (ေအ၊ ဘီ၊ စီ)
• Airway အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္း၊
• Breathing အသက္ရွဴႏိုင္ျခင္း၊
• Circulation ေသြးလွည့္ပတ္ေနျခင္း

First-aid kit ေရွးဦးသူနာျပဳအိပ္
1. Adhesive tape ကပ္သည့္ ပလာစတာ၊
2. Adhesive bandages ဆန္႔ႏိုင္ ႀကံဳ႕ႏိုင္ေသာ ပလာစတာလိပ္၊
3. Anesthetic spray ထံုေဆးပန္းသည့္ ေဆးပုလင္း၊
4. Antibiotic cream (Povidone-Iodine, Burnol ointment, Iodine 2%)
5. Antiseptic solution (Savlon, Hydrogen Peroxide) အနာ၊ ဒဏ္ရာတို႕ကိုေဆးရန္ ပိုးသတ္ေဆးရည္၊
6. Bandages ပတ္တီးအရြယ္စံု (၁ လကၼ၊ ၂ လကၼ၊ ၃ လကၼ၊)၊
7. Blanket ေစာင္၊
8. Calamine Lotion အယား သက္သာေစေသာ ေဆးရည္၊
9. Cotton wool ဂြမ္းလိပ္၊
10. Ethyl alcohol ေဆးခန္းသံုး အရက္ျပန္ပုလင္း၊
11. First Aid manual လက္စြဲစာအုပ္၊
12. Flashlight and extra batteries လက္ႏွိပ္မီး (ဓါတ္ခဲ)၊
13. Forceps ႐ိုး႐ိုးဇာဂနာ (ညႇပ္)၊
14. Artery Forceps ေသြးေၾကာညႇပ္ ဇာဂနာ၊ ေသြးထြက္ေနသည့္ ဒဏ္ရာမွေသြးေၾကာအား ညႇပ္ရန္၊
15. Eye/Ear drop and ointment မ်က္စဥ္း၊ နားထဲထည့္ေဆးရည္၊
16. Gentian Violet မရမ္းေရာင္ေဆးရည္၊ မီးေလာင္နာ၊ လွ်ာနာအတြက္ လိမ္းရန္ေဆး၊
17. Handiplast အသင့္ကပ္ႏိုင္ေသာ ပလာစတာ၊
18. Hot-water bag ေရေႏြးအိတ္၊ ေျခလက္မ်ား ေအးစက္ေနသည့္အခါ၊ အနာအကိုက္ သက္သာေစရန္၊
19. Ice-water bag ေရခဲအိတ္၊ အဖ်ားတက္သည့္အခါ၊ ႐ုတ္တရက္ ဒဏ္ရာရသည့္အခါ သံုးရန္၊
20. Liniment လင္နမင္ လိမ္းေဆးရည္၊ အဆစ္၊ အ႐ိုး၊ ႂကြက္သားနာျခင္းအတြက္လိမ္းရန္၊
21. Gloves လက္အိပ္၊
22. Safety pins ပင္းခ်ိတ္၊
23. Scissors ကပ္ေၾကး၊
24. Soap ဆပ္ျပာ၊
25. Sterile gauze ပိုးသန္႔ၿပီးသား ပိတ္က်ဲစ၊
26. Thermometer အပူခ်ိန္တိုင္း ျပဒါးတိုင္၊
27. BP apparatus ေသြးဖိအားတိုင္းကရိယာ၊
28. Triangular bandage သံုးေဒါင့္ပတ္တီး၊
29. Domestic medicines အိမ္သံုးေဆးမ်ား (ေရွးဦးသူနာျပဳစုေပးမည့္သူ၏ ႂကြမ္းက်င္မႈကိုလိုက္၍)
30. Essential medicines မရွိမျဖစ္ေဆးမ်ား (ေရွးဦးသူနာျပဳစုေပးမည့္သူ၏ ႂကြမ္းက်င္မႈကိုလိုက္၍)

A for Airway အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္း စစ္ေဆးျခင္း
• လူနာ၏ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ေန၊ မေနကို စစ္ေဆးပါ။ လူနာကို မာေသာၾကမ္းျပင္ေပၚထားပါ။
• လည္ပင္းက်ဳိးျခင္း ရွိ၊ မရွိၾကည့္ပါ။ လည္ပင္းအား ဆန္႔ထုတ္ျခင္း၊ ေမးေစ့အား မတင္ျခင္းျဖင့္ လူနာ၏
• လွ်ာသည္ အသက္ရွဴလမ္းကို ပိတ္မေနေအာင္ လုပ္ပါ။

B for Breathing အသက္ရွဴ၊ မရွဴ စစ္ေဆးျခင္း
လူနာသည္ အသက္ရွဴေနျခင္း ရွိ၊ မရွိကို ပါးစပ္၊ ရင္ဘတ္ႏွင့္ ဝမ္းဗိုက္ လႈပ္ရွားမႈကို ၾကည့္၍ စစ္ေဆးပါ။ မရွိပါက ခ်က္ခ်င္း Mouth-to-mouth နည္းျခင့္ အသက္ရွဴသြင္းေပးရမည္။

C for Circulation ေသြးလွည့္ပတ္မွဴစစ္ျခင္း
(ႏွလံုးအလုပ္ လုပ္-မလုပ္စစ္ျခင္။ လည္ပင္းရွိ (ကေရာတစ္) ေသြးလႊတ္ေၾကာအား စမ္းပါ။ ေသြးခုန္မႈမေတြ႕ရပါက (စီ-ပီ-အာရ္) လုပ္ပါ။

D for Defibrillation ႏွလံုးခုန္ေစသည့္စက္အား အသံုးခ်ျခင္း

Mouth-to-Mouth ပါးစပ္မွပါးစပ္ ေလမွဳတ္သြင္းနည္း
• ပါးစပ္၊ အာေခါင္၊ လည္ေခ်ာင္းထဲ ပစၥည္းမ်ား (အမွိဳက္၊ အန္ဖတ္၊ အဝတ္စ) ဆို ့ပိတ္ေနပါက ဖယ္ရွားပါ။
• လူနာကို ပက္လက္လွန္ထားပါ။ မာေသာ ၾကမ္းျပင္ျဖစ္က ပိုေကာင္းသည္။
• လူနာ၏ လည္ပင္းကို ဆန္ ့လ်က္ ေမးေစ့ကို အထက္ (ေရွ ့)သို ့ မတင္ေပးပါ။
• လူနာ၏ ပါးစပ္ကို ဖြင့္ထားပါ၊ မိမိက ေလတဝၾကီး ရွဴလိုက္ျပီး၊ လူနာ၏ ပါးစပ္ကို မိမိပါးစပ္ႏွင့္ ေတ့ပိတ္လ်က္ ေလသြင္းေပးပါ။
• ပါးစပ္ ဖြင့္ရပါက ႏွာေခါင္းကို မိမိလက္ႏွင့္ပိတ္ျပီး၊ ပါးစပ္ကေန ေလသြင္းပါ၊ ပဌမဦးစြာ (၂)ၾကိမ္လုပ္ပါ။
ထိုသို ့လုပ္ရသည္မွာ အခ်ိန္တစ္စကၠန္ ့သာၾကာမည္။
• လူနာ၏ အဆုပ္ကို ေလဘူေဘာင္းကဲ့သို ့အတင္းေဖါင္းသြားေအာင္ လုပ္ရန္မလိုပါ။
• ႏွစ္ၾကိမ္လုပ္ျပီး ျပန္လည္ရွဴလာမည္။ မရွဴေသးပါက (စီ-ပီ-အာရ္)လုပ္ပါ။

ႏွလံုး-အဆုပ္ ျပန္လည္ အလုပ္လုပ္ေစရန္ ျပဳစုျခင္း ေအ-ဘီ-စီ-ဒီ
A for Airway (ေအ) အသက္ရွဴလမ္းစစ္ေဆးပါ၊
B for Breathing (ဘီ) အသက္ရွဴျခင္းရွိ-မရွိစစ္ေဆးပါ၊
C for Circulation (စီ) ေသြးလည့္လည္ျခင္းရွိ-မရွိစစ္ေဆးပါ၊
D for Defibrillation (ဒီ) လ်ပ္စစ္ဓါတ္သံုး ႏွစ္လံုးခုန္ေစသည့္စက္၊

A for Airway အသက္ရွဴလမ္းစစ္ေဆးျခင္း
ႏွာေခါင္း-ပါးစပ္တို ့ပိတ္ေန-မေနစစ္ပါ။ လည္ပင္ရိုး က်ိဳးေန-မေနစစ္ပါ၊ လူနာကို မာေသာၾကမ္းျပင္ေပၚ တင္ထားပါ၊ သတိလစ္ေနသည့္ လူနာ၏ လွ်ာသည္ အသက္ရွဴလမ္း အာေခါင္ကို ပိတ္ေနတတ္သည္၊ ထိုသို ့ မပိတ္ေစရန္ လူနာ၏ လည္ပင္းကို ဆန္ ့လ်က္ ေမးေစ့ကို အထက္(ေရွ ့)သို ့ မ-တင္ေပးထားရမည္။

B for Breathing အသက္ရွဴျခင္းရွိ-မရွိစစ္ေဆးျခင္း
အသက္ရွဴေနလ်င္ ရင္ပတ္-ဝမ္းဗိုက္ လွဳပ္ေနမည္၊ ႏွာေခါင္းက ေလထြက္မည္၊ ထြက္ေလသည္ အျပင္ေလထက္ အနည္းငယ္ ပိုပူသည္။ အသက္မရွဴပါက ခ်က္ခ်င္း Mouth-to-Mouth ပါးစပ္မွ ပါးစပ္ ေလမွဳတ္သြင္းနည္း လုပ္ပါ။

C for Circulation ေသြးလည့္လည္ျခင္းရွိ-မရွိစစ္ေဆးျခင္း
လည္ပင္း ေဘးတဖက္တခ်က္ရွိ ေသြးလႊတ္ေၾကာအား စမ္းပါ။ (ကေရာတစ္-အာထရီ) ဟု ေခၚသည္။ ၄င္းသည္ ေသြးခုန္ျခင္း မရွိပါက (စီ-ပီ-အာရ္) လုပ္ပါ။

Cardio-Pulmonary Resuscitation (CPR) ႏွလံုး-အဆုပ္ျပန္လည္အလုပ္လုပ္ေစရန္ အေရးေပၚျပဳစုေပးျခင္း
ႏွလံုး-အဆုပ္ရုတ္တရက္ ရပ္သြားေစတတ္သည့္အေၾကာင္းမ်ား
၁) Cardiac Arrest ႏွလံုးခုန္ရပ္သြားျခင္း၊
၂) Cardiac Attack ႏွလံုးေသြးေၾကာပိတ္ျခင္း၊
၃) Drowning ေရနစ္ျခင္း၊
၄) Drug Overdose ေဆးအလြန္မ်ားသြားျခင္း၊
၅) Poisoning အဆိပ္သင့္ျခင္း၊
၆) Electrocution လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ျခင္း၊

• လူနာကို မာေသာၾကမ္းျပင္ေပၚ ထားပါ၊
• မိမိက လူနာ၏ ေဘးမွာ ဒူးႏွစ္ဖက္ ေထာက္ျပီး ထိုင္ပါ။
• လူနာမွ တင္းၾကပ္ေနေသာ အဝတ္အစားမ်ား ေလ်ာ့ပါ-ဖယ္ပါ။
• မိမိ၏ လက္ဝါး ႏွစ္ဖက္ကို ထပ္လ်က္ လူနာ၏ ရင္ပတ္ အလယ္တည့္တည့္ ႏို ့အံုႏွစ္ဖက္၏ အလယ္၊ ရင္ညြန္ ့ရိုး အေပၚမွာ တင္ပါ၊
• မိမိ၏ လက္ႏွစ္ဖက္ကို ဆန္ ့တန္းထားျပီး၊ မိမိ၏ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ကို မိမိလက္ႏွစ္ဖက္အေပၚသို ့ ေျပာင္းေရႊ ့ကာ၊ မိမိ၏ လက္ပါးႏွစ္က လူနာ၏ရင္ပတ္ကို ဖိခ်ေပးရမည္။
• ႏွစ္လက္မခန္ ့က်သြားေအာင္ ဖိလိုက္ျပီးေနာက္ လံုးဝၾကြလိုက္ရမည္။
• တမိနစ္လ်င္ အၾကိမ္ ၁ဝဝ ႏွဳန္းျဖင့္ ထိုအတိုင္း ဖိလိုက္-ၾကြလိုက္ လုပ္ရမည္။
• အၾကိမ္ ၃ဝ လုပ္ျပီးတိုင္း၊ ပါးစပ္မွေလသြင္းျခင္း (၂)ခါ လုပ္ရမည္။
• ရင္ပတ္ ဖိ-ၾကြျခင္းႏွင့္ ပါးစပ္မွေလသြင္းျခင္းကို စုစုေပါင္း (၂)မိနစ္ သို ့မဟုတ္ (၅)ပါတ္ လုပ္ရမည္။

တႏွစ္ေအာက္ကေလးအား (စီ-ပီ-အာရ္) လုပ္နည္း
• အသက္ရွဴလမ္း စစ္ေဆးပါ။ ပိတ္ေနလ်င္ ဖြင့္ပါ။
• ေလႏွစ္ၾကိမ္ ညင္သာစြာ သြင္းေပးပါ။ ကေလး၏ ပါးစပ္ေရာ ႏွာေခါင္းပါ မိမိ၏ ပါးစပ္က ငံုပိတ္လ်က္ ေလသြင္းပါ။
• ကေလး၏ ရင္ပတ္ေပၚ မိမိလက္ဝါးႏွစ္ဖက္ ထပ္တင္လ်က္ ကေလးရင္ပတ္၏ သံုးပံုတပံု ျပားသြားေအာင္ ဖိေပးပါ။
• တမိနစ္လ်င္ အၾကိမ္ ၁ဝဝ ႏွဳန္။ျဖင့္ အခါ ၃ဝ လုပ္ျပီးတိုင္း ပါးစပ္မွ ေလသြင္းရမည္။
• လူၾကီးကဲ့သို ့ အၾကိမ္ ၃ဝ ဖိျပီးတိုင္း၊ ေလႏွစ္ခါမွဳတ္သြင္းေပးရမည္။
• စုစုေပါင္း (၂)မိနစ္ သို ့မဟုတ္ (၅)ပါတ္ လုပ္ရမည္။

Choking (ခ်ဳပ္ခ္) ျဖစ္ျခင္း၊ မရွဴႏိုင္-မၿမိဳႏိုင္ျဖစ္ျခင္း
• မရွဴႏိုင္-မၿမိဳႏိုင္ျဖစ္ေန-မေန ေမးပါ။
• ေရ စသည္ အေသာက္ မခိုင္းရ၊
• အေမးကို မေျဖႏိုင္ဘဲ လက္ဟန္ ေျခဟန္ႏွင့္ ျပပါက အေရးႀကီးေနျပီ။
• မ်က္ႏွာျပာလာမည္။ အသက္ မရွဴႏိုင္ေတာ့။
• ဝမ္းဗိုက္အား ေခ်ာင္းဆိုးတာေစရန္ ျပဳလုပ္ေပးသည့္နည္းသံုးပါ။
• လွ်င္ျမန္စြာ ဝမ္းဗိုက္အား အထက္ဆီသို႕ တြန္းတင္ေပးျခင္း ျဖစ္သည္။
• လူနာအား ေရွ႕သို႕ အနည္းငယ္ ကိုင္းထားပါ။
• လူနာ၏ ေနာက္မွေန၍ မိမိလက္တဖက္အား လက္သီးဆုပ္ပါ။
• အျခားလက္က လက္သီးဆုပ္ထားသည့္လက္၏ လက္ေကာက္ဝတ္ကို ဆုပ္ကိုင္ပါ။
• ၄င္းလက္မ်ားကို လူနာ၏ နံ႐ုိးမ်ား၏ေအာက္နားတြင္ ထားပါ။
• လွ်င္ျမန္စြာျဖင့္ မိမိလက္ႏွစ္ဖက္အား အထက္ႏွင့္အတြင္းဖက္သို႕ တြန္းတင္လိုက္ပါ။
• လူနာသည္ ေခ်ာင္းဆိုးထုတ္လိုက္မည္။
• အသက္ျပန္ရွဴလာသည္အထိ ထပ္လုပ္ပါ။
လူနာက သတိလစ္ေနလွ်င္ ပက္လက္လဲေနပါေစ။
• လူနာ၏အနီး ဒူးေထာက္၍ထိုင္ပါ။
• မိမိ၏ လက္ဖေနာင့္အား လူနာ၏ ဝမ္းဗိုက္၊ နံ႐ိုးမ်ားေအာက္နားတြင္ တင္၍ မိမိ၏ ေနာက္လက္ ႏွစ္ဖက္ကို ထပ္ကာ အတြင္းႏွင့္ အထက္ဆီသို႕ ဖိေပးပါ။
• ၅ ႀကိမ္ လုပ္ပါ။
• လိုအပ္လွ်င္ (စီပီအာရ္) လုပ္ပါ။

Bleeding ေသြးယိုျခင္း
ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္း ႏွာေခါင္းထဲက ေသြးျပန္ေၾကာေလးတခုခုေပါက္ျခင္း၊ ေၾကာက္ရန္မလို၊ အိမ္မွာ ကုသႏိုင္၊ ျဖစ္ေစသည့္ အေၾကာင္းရင္းမ်ား၊ ေျခာက္ေသြ႕ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းကို ဆြဲလိမ္ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းဒဏ္ရာရျခင္း၊ ေဆးဝါး (အက္စ္ပရင္) ေၾကာင့္ ႏွာေခါင္းထဲ တခုခုဝင္ျခင္း၊ ထိခိုက္မိျခင္း၊ မတည့္ျဖစ္ျခင္း၊ ပိုးဝင္ျခင္း၊ ေသြးဖိအား (BP) တက္ျခင္း၊ Atherosclerosis ေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ၊ ေသြးခဲေရာဂါ၊ ကိုကိန္းေဆး။

အမ်ဳိးအစားမ်ား
၁။ ႏွာေခါင္းေရွ႕ပိုင္းမွ ယိုျခင္း
ႏွာေခါင္းအား ပိုင္းထားသည့္ အကန္႔မွ ယိုသည္၊
ႏွာေခါင္းအား ထိုးမိ၍ျဖစ္သည္၊
ႏွာေခါင္း၏ ေရွ႕မွ ယိုမည္။
ရပ္ေနလွ်င္၄င္း၊ ထိုင္ေနလွ်င္၄င္းယိုမည္၊
ပူေသာရာသီ၊ ေအးလြန္းေသာရာသီ တို႕၌ ျဖစ္တတ္သည္။

၂။ ႏွာေခါင္း ေနာက္မွယိုျခင္း
ႏွာေခါင္းေနာက္ပိုင္းမွ ထြက္သည္။
ႏွာေခါင္းေနာက္၊ အာေခါင္သို႕ ထြက္မည္။
အသက္ႀကီး၊ ေသြးဖိအား (BP) မ်ားသူမ်ား ျဖစ္တတ္၊
ဆိုးဝါးႏိုင္သည္။

ကုသရန္
• ထိုင္ပါ၊
• ေရွ႕သို႕ ကိုင္းထားပါ။
• ႏွာေခါင္း၏ ေပ်ာ့သည့္အပိုင္းအား လက္ေခ်ာင္းႏွစ္ေခ်ာင္းျဖင့္ ညႇစ္ပါ။
• ဆက္တိုက္ ညႇစ္ရမည္။
• (၁ဝ) မိနစ္ၾကာပါေစ။
• ကေလးျဖစ္ပါက အာ႐ံု ေျပာင္းေပးပါ။
• ႏွာေခါင္းကို (၂) ရက္တိုင္ မထိခိုက္ေစရန္ သတိေပးပါ။
• ႏွာေခါင္းအေပၚ ေရခဲတင္ေပးပါ။
• (၁၅) မိနစ္အထိ မရပါက၊ ထိခိုက္မိ၍ယိုျခင္း ျဖစ္ပါက ဆရာဝန္ျပပါ။၊
• ခဏခဏယိုပါက ဆရာဝန္ျပပါ။

သြားဖံုးေသြးယိုျခင္း
ျဖစ္ေစသည့္ အေၾကာင္းအရင္းမ်ား
မသန္႔ရွင္းျခင္း၊ ထိခိုက္မိျခင္း၊ ေရာင္ျခင္း၊ ဗီတာမင္ (စီ)၊ ဗီတာမင္ (ေက) နည္းျခင္း၊ အစာ ပူပူစားျခင္း၊ ဓါတုေဆးမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ျခင္း၊ Leukemia ေခၚ ေသြးအားနည္းေရာဂါ၊ ကိုယ္ဝန္ရွိစဥ္။

ကုသရန္
ေရခဲျဖင့္ ဖိေပးပါ။
ဆားထည့္ထားသည့္ ေရခပ္ေႏြးေႏြးျဖင့္ တေန႕ (၂) ႀကိမ္ လုပ္ေပးပါ။
မရပါက ဆရာဝန္ျပပါ။
Aspirin အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမ်ား မေသာက္ရ၊
ဗီတာမင္ စီ ေသာက္ပါ။
ခဏခဏယိုပါက ဆရာဝန္ျပပါ။

ကာကြယ္ရန္
ေဆးလိပ္မေသာက္ရ။ ေဆးမငံုရ၊ ကစီဓါတ္မ်ားသည့္ အစားအစာ ေရွာင္ပါ။ သြားပြတ္တံ မမာေစရ၊ သြားသန္႔ရွင္းေရး မွန္မွန္လုပ္ပါ။

ေသြး မ်ားမ်ားယိုထြက္ျခင္း
ပါးစပ္၊ ဒဏ္ရာ၊ အေရျပား၊ အတြင္းပိုင္းရွိ အဂၤါမ်ားမွ ယိုႏိုင္သည္။
ျဖစ္ေစသည့္အေၾကာင္းအရာမ်ား
မေတာ္တဆျဖစ္ျခင္း၊ ဒဏ္ရာရျခင္း၊ သြားႏႈတ္ျခင္း၊ ေဆးကုေနစဥ္ျဖစ္ျခင္း၊ ေနမေကာင္းစဥ္ ျဖစ္ျခင္း၊ Hemophilia, Scurvy, Cancer, Thrombocytopenia, A plastic Anemia, Leukemia, Peptic Ulcer, Platelet Disorder, Liver Disease, Septicemia စသည့္ေရာဂါမ်ား၊ လကၡဏာမ်ား ဒဏ္ရာ၊ အနာတို႕မွ ေသြးထြက္ျခင္း၊ ေသြးျခည္ဥျဖစ္ျခင္း၊ ပါးစပ္၊ ႏွာေခါင္း၊ စအိုတို႕မွ ေသြးထြက္ျခင္း၊ ဆီးထဲ ေသြးပါျခင္း၊

ကုသရန္
လူနာမကိုင္မီ လက္ကို စဥ္ၾကယ္ေအာင္ ေဆးပါ။
လက္အိပ္စြပ္ပါ။
လူနာကို လွဲေနေစပါ။
ေျခရင္းပိုင္း ျမႇင့္ထားပါ။
ေသြးထြက္သည့္ေနရာကို ျဖစ္ႏိုင္ပါက ျမႇင့္ထားပါ။
မလုိအပ္ေသာ ေသြးခဲစသည့္ အစိတ္အပိုင္းမ်ား ဖယ္ရွားပါ။
သန္႔ရွင္းေသာ အဝတ္စ၊ ပတ္တီး၊ လက္ျဖင့္ ေသြးထြက္သည့္ေနရာကို (၂ဝ) မိနစ္ခန္႔ ဖိထားပါ။
အဝတ္စ၊ ပတ္တီးတို႕ကို မဖယ္ဘဲ ပလာစတာကပ္ပါ။
ေသြးထပ္စိုလာပါေစ ပတ္တီးမဖယ္ပါႏွင့္။
လိုအပ္ပါက ေနာက္ထပ္၍ ပတ္တီး၊ ပလာစတာသံုးပါ။
လိုအပ္ပါက ေသြးထြက္ေစေသာ ေသြးလႊတ္ေၾကာအား ဖိအားေပးပါ။ ဥပမာ လက္ဆိုလွ်င္ ဂ်ဳိင္း၊ လက္ေမာင္း ေျခေထာက္ဆိုလွ်င္ ေပါင္ၿခံ၊ ေပါင္။

ဆရာဝန္ျပရန္
ထိုသို႕မွ မရလွ်င္ ႏွာေခါင္း၊ နားတို႕မွ ေသြးယိုလွ်င္၊ ေသြးအန္လွ်င္၊ ေခ်ာင္းဆိုးရာ၌ ေသြးပါလွ်င္၊ အတြင္းဒဏ္ရာ အထက္ ေသြးေျခဥ ျဖစ္လာလွ်င္၊ ဝမ္းဗိုက္ တင္းလာလွ်င္၊ အ႐ုိးက်ဳိးလွ်င္၊ (ေရွာ့ခ္) ရလွ်င္ ဆရာဝန္ျပပါ။

ေရွာင္ရန္မ်ား
လြဲသြားေသာ အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြ႕လွ်င္ မဖယ္ရ၊ မျပင္ရ၊ ဒဏ္ရာကို အဝတ္သန္႔သန္႔ျဖင့္ ဖံုးေပးပါ။ ဒဏ္ရာထဲက ပစၥည္းမ်ား ဖယ္မျပစ္ရ။

B for Bone အ႐ိုး
Fracture အ႐ိုးက်ဳိးျခင္း

အမ်ဳိးအစားမ်ား
1. Closed fracture က်ဳိးသည့္ေနရာသည္ ပိတ္ေနျခင္း၊
2. Open fracture က်ဳိးသည့္ေနရာသည္ အျပင္သို႕ ပြင့္ေနျခင္း၊
3. Complicated fractures က်ဳိး႐ံုသာမက အျခားဒဏ္ရာမ်ား ပါေနျခင္း၊
4. Greenstick fracture ကေလးမ်ားတြင္ ျဖတ္တတ္ေသာ သစ္စိမ္းခ်ဳိး က်ဳိးျခင္း၊

လကၡဏာမ်ား
• နာက်င္ျခင္း၊
• လႈပ္ရွားမႈခက္ျခင္း၊
• မလႈပ္ႏိုင္ျခင္း၊
• ေရာင္ျခင္း၊
• ေသြးျခည္ဥျခင္း၊
• ေသြးထြက္ျခင္း၊
• ဖိလွ်င္-ထိလွ်င္ နာျခင္း၊
• ပံုသဏၭာန္ ေျပာင္းသြားမည္။

လုပ္ေဆာင္ရန္မ်ား
1. ေသြးမထြက္ရန္လုပ္ပါ။
2. အနာေဆးထည့္ပါ။
3. အသက္ရွဴမႈ စစ္ေဆးပါ။
4. လူနာကို ႏွစ္သိမ့္ပါ။
5. တျခားဒဏ္ရာ ရွိ-မရွိစစ္ေဆးပါ။
6. က်ဳိးသည့္အပိုင္းကို မလႈပ္ရွားေအာင္လုပ္ပါ။
7. ေရခဲတင္ေပးပါ။
8. ႏွိပ္မေပးရ။
9. ေျခေထာက္-လက္ က်ဳိးလွ်င္ ဆန္႔ဆြဲမေပးရ၊
10. အထိန္းမပါဘဲ မေရႊ႕ရ။
11. အစားအစာ မေပးေသးပါႏွင့္။ ေမ့ေဆးေပးျပီးကုရလ်င္ အစားမရွိမွ ေကာင္းသည္။
12. ဆရာဝန္ျပပါ။

Open Fracture အ႐ိုးက်ဳိးျခင္းႏွင့္အတူ အနာ(အေပါက္) ျဖစ္ျခင္း၊
အ႐ိုးကို ျမင္ေနရျခင္း၊ က်ည္ဆံ၊ ဗံုးဆံ ဝင္ေနျခင္း၊ ေရာဂါပိုးဝင္ တတ္၍ ဂ႐ုစိုက္ ကုသရမည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ ၿငိ္မ္ေအာင္ လုပ္ရသနည္း
• အ႐ိုးက်ဳိးလွ်င္ အ႐ိုးက်ဳိးသည့္ေနရာက အ႐ိုး၏ အခၽြန္မ်ားေၾကာင့္ ေဘးမွ (တစ္ရွဴး)မ်ား၊ ေသြးေၾကာမ်ား၊ အာ႐ံုေၾကာမ်ားအား မထိခိုက္ေစရန္၊ မလႈပ္ႏုိင္ေအာင္ လုပ္ေပးရသည္။

ၿငိ္မ္ေအာင္လုပ္ရန္ အသံုးျပဳႏိုင္သည့္ ပစၥည္းမ်ား၊
1. Splints (စပလင့္) ေခၚ သစ္သား၊ ဝါး၊ သံျပား၊ သံေခ်ာင္း၊ စာအုပ္၊ ဂ်ပ္ျပား စသည္။
2. Padding ဂ်က္ကက္၊ ေစာင္၊ သက္ရြက္စသည္။
3. Bandages ပတ္တီး၊ အဝတ္စ၊ ေစာင္စ။
4. Slings အသိုင္း၊ သံုးေထာင့္ပံုပတ္တီး။

ေဆာင္ရြက္ရန္မ်ား
• ဒဏ္ရာအေျခအေနကို စစ္ေဆးပါ။
• ေလဝင္လမ္းေၾကာင္း၊ အသက္ရွဴပံု၊
• (ေရွာ့ခ္) ရွိ-မရွိ၊
• ေသြးထြက္-မထြက္
• သတိထားရန္မွာ ေက်ာ႐ိုး၊ လည္ပင္း႐ိုးက်ဳိးသည္ထင္ပါက ေနရာက မေရြ႕ရ၊
• က်ဳိးသည္ထင္သည့္ေနရာကို ရွာပါ။
• တင္းၾကပ္ေနသည့္ အဝတ္မ်ား ေလွ်ာ့ေပးပါ။
• လက္ဝတ္ လက္စားမ်ား လိုအပ္လွ်င္ ခၽြတ္ေပးပါ။
• အသံုးျပဳႏိုင္သည့္ ပစၥည္းမ်ားရွာပါ။
• အေကာင္းဆံုးျဖင့္ ၾကပ္စည္းေပးပါ။
• စည္းေပးၿပီး ၄င္းေနရာ၏ေအာက္၌ ေသြးစီးဆင္းမႈကို စစ္ေဆးပါ။
• လိုအပ္လွ်င္ တင္းတင္းစည္းထားသည္ကို ေလွ်ာ့ေပးပါ။
• အေရာင္၊ အပူခ်ိန္စစ္ပါ။
• ထံု ေန-မေန ေမးပါ။
• ပြင့္ထြက္ၿပီးက်ဳိးလွ်င္ အ႐ိုးကို ျပန္သြင္းဖို႕ မႀကိဳးစားရ။
• အနာကို ဖံုးေပးပါ။
• ပံုသဏၭာန္ေျပာင္းသြားသည္ကို ျပန္မျပင္ပါႏွင့္။
• ေျခေထာက္၏ ေဘးႏွစ္ဖက္က ၾကပ္စည္းပါ။
• က်ဳိးသည့္ေနရာ၏ အထက္ႏွင့္ ေအာက္အထိ ေရာက္ပါေစ။
• ၿငိမ္ေအာင္ က်ဳိးသည့္ေနရာ၏ အထက္ႏွင့္ေအာက္က စည္းပါ။
• အထံုးသည္ အနာေပၚ မထားရ။ လိုအပ္လွ်င္ အသိုင္းလုပ္ေပးပါ။

Dislocation အဆစ္လြဲျခင္း
• အဆစ္ကို ဖံုးထားသည့္ အိတ္ထဲမွ အ႐ိုးက ထြက္သြားျခင္း။
• ပံုသဏၭာန္ ေျပာင္းမည္။
• အဆစ္ အလုပ္ မလုပ္ႏိုင္ေတာ့။
• နာမည္၊ ဖိလွ်င္ နာမည္။
• လႈပ္မရ၊
• ေရာင္မည္။
• အေရာင္ေျပာင္းမည္။
• အကူအညီ ရွာပါ။
• ျပန္တည့္ေအာင္ မက်ဳိးစားပါႏွင့္၊
• ေရခဲ တင္ေပးပါ။
• အျပင္က အနာရွိက သန္႔ရွင္းေဆး ထည့္ေပးပါ။
• အသိုင္း၊ ေအာက္ခံျပား လုပ္ေပးပါ။
• ေသြး ထြက္-မထြက္ ၾကည့္ပါ။
• အသက္မရွဴပါက (စီ၊ ပီ၊ အာရ္) လုပ္ပါ။
• ေျခေထာက္ကို ေျမႇာက္ထားပါ။
• ေစာင္ၿခံဳေပးပါ။

Anaphylaxis (အနာဖလက္ဆစ္) ေခၚ တခုခုႏွင့္ မတည့္သည့္အခါ အဆိုးဝါးဆံုးျဖစ္စဥ္ Shock (ေရွာ့ခ္)
• (အနာဖလက္ဆစ္) သည္ ႐ုတ္တရက္ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ (အလာဂ်ီ) ေခၚ တခုခုနဲ႕ မတည့္၍ ျဖစ္လာေသာ လကၡဏာမ်ား ခႏၶာကိုယ္အတြင္း ေနရာမ်ားစြာ၌ တၿပိဳင္နက္တည္း ျဖစ္ေပၚလာျခင္းျဖစ္သည္။
• အခ်ဳိ႕တြင္ သာမန္မွ် ေနမထိထိုင္မသာ ျဖစ္ေသာ္လည္း ဆိုးဝါးလြန္းပါက ေသေစႏိုင္သည္။
• (အနာဖလက္ဆစ္)သည္ ထိုးေဆးေၾကာင့္၄င္း၊ တခုခု စားမိ၍၄င္း ေသြးထဲေရာက္သြားလွ်င္ ျဖစ္ႏုိင္သည္။
• အေရျပား၊ အဆုပ္၊ ႏွာေခါင္း၊ ေသြး၊ အစာလမ္းေၾကာင္းထဲတြင္ စကၠန္႔ပိုင္းျဖစ္ေစ၊ မိနစ္ပိုင္းျဖစ္ေစ လကၡဏာမ်ားေပၚလာသည္။
• အေရျပား၊ ဂ်ဳိင္း၊ ေပါင္ၿခံ၊ ပူေႏြးလာသည္၊ နီရဲလာသည္။
• စိတ္က စိုးရိမ္လာသည္။
• ႏွလံုးခုန္ႏႈန္း ျမန္လာသည္။
• လည္ပင္း၊ လွ်ာ ေရာင္သျဖင့္ အသံၾသလာသည္။
• အၿမိဳရခက္လာသည္။
• အသက္ရွဴရ ခက္လာသည္။
• ႏွာရည္ယို၊ ႏွာေျခ၊ ပန္းနာကဲ့သို႕ အသက္ရွဴၾကပ္လာသည္၊
• အန္၊ ပ်ဳိ႕၊ ဗိုက္ေအာင့္၊ ဆီး-ဝမ္း သြားခ်င္လာမည္။
• ေသြးဖိအားက်မည္။
• သတိလစ္မည္။
• Acute pulmonary edema ေခၚ ႐ုတ္တရက္ အဆုပ္ေရာင္ျခင္းေၾကာင့္ ေသႏိုင္သည္။

ျဖစ္ေစသည့္အေၾကာင္းရင္းမ်ား
1. ေဆးဝါးမ်ား၊
2. တိရစၧာန္၊ လူပ႐ိုတင္းမ်ား၊
3. တာရွည္ခံေစရန္ သံုးေဆာင္သည့္ ေဆးမ်ား၊
4. ႐ုပ္ပိုင္း ထိေတြ႕မႈမ်ား၊

Anaphylaxis (အနာဖလက္ဆစ္) ႏွင့္ မွားႏိုင္ေသာ ေရာဂါမ်ား
Fainting ေခၚ သတိလက္လြတ္ျဖစ္ျခင္း၊ သို႕ေသာ္ ေသြးလုန္ႏႈန္းေႏွးမည္။ ေအးစက္ေနမည္။ ျဖဴဖတ္ ျဖဴေရာ္ ျဖစ္ေနမည္။ အသက္ရွဴ မၾကပ္။

ကုသနည္း
1. Epinephrine (Adrenaline) ထိုးေပးပါက သက္သာသြားမည္။ ၄င္းသည္ ေသြးလႊတ္ေၾကာအား က်ဥ္းေစသည္။ အရည္ထြက္ျခင္းကို တားသည္။ အသက္ရွဴႄပြန္က်ယ္ေစသည္။ Epinephrine ကို တင္ပါး၊ လက္ေအာင္း၊ ေပါင္၌ ခ်က္ခ်င္းထိုးေပးပါ။ ထုိးသည့္ေနရာအား ပြတ္ေပးပါ။ အဝတ္ အစားခၽြတ္ရန္ ၾကာေနမည္ဆိုပါက အဝတ္ပါးပါးေပၚမွ (သန္႔ရွင္းလွ်င္) ေဆးထိုးအပ္စိုက္ ထိုးႏိုင္သည္။ Epinephrine သည္ ႏွလံုးခုန္ျပန္မည္။ ႏွလံုးေရာဂါ အႀကီးအက်ယ္ မရွိပါက ေပးႏိုင္သည္။
Adult လူၾကီး၊ ၁၂ ႏွစ္အထက္၊ 0.3 ml;
Children ကေလး 6 to 12 years 0.2 ml
Children ကေလး 2 to 6 years 0.15 ml;
Children ကေလး 1 to 2 years 0.05 ml to 0.1 ml;
2. ၁ဝ % ေသာ လူနာတို႕၌ ၄-၁၂ နာရီအၾကာ ျပန္ျဖစ္မည္။ သို႕မဟုတ္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား က်န္ကာ ျပန္ျဖစ္မည္။ ၁ဝ-၁၅ မိနစ္အထိ ဆက္ျဖစ္ေနပါက ေနာက္ထပ္ ထပ္ထိုးပါ။
3. ေအာက္ဆီဂ်င္ေပးရန္ လိုခ်င္ လိုမည္။
4. ေသြးေၾကာထဲ Drip သြင္းထားျခင္းတို႕ လိုအပ္ႏိုင္သည္။
5. (အလာဂ်ီ) ေၾကာင့္ျဖစ္ပါက Antihistamine injection (အင္တီဟစ္တမင္း) ထိုးေပးႏိုင္သည္။
6. Corticosteroids (ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္) တို႕လည္း လိုႏိုင္သည္။
7. အဆိပ္ပါသည့္အေကာင္ အကိုက္ခံရပါက ၄င္းေနရာ၏ အထက္၌ ႀကိဳးစည္းေပးပါ။ (၁ဝ) မိနစ္ တခါ ျဖည္ေပးပါ။
8. လူနာသည္ သတိေကာင္းပါက ေျခေထာက္ေျမႇာက္၍ အိပ္လ်က္ထားပါ။
9. အသက္ရွဴရပ္ပါက အေရးေပၚ အသက္ရွဴေစရန္ လုပ္ေပးသည့္နည္း CPR ကိုလုပ္ပါ။

Acute pulmonary edema ေခၚ ႐ုတ္တရက္ အဆုပ္ေရာင္ျခင္း
အျပင္းအထန္ အသက္ရွဴၾကပ္ျခင္း၊ ေရနစ္သလို ခံစားရျခင္း၊ အသက္ရွဴမဝျဖစ္ကာ ရႊီ-ရႊီအသံ ထြက္ျခင္း၊ စိုးရိမ္-ေၾကာက္လန္႔- ဂနာမၿငိမ္ျဖစ္ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးရာ၌ အျမႇဳပ္ႏွင့္ ေသြးတို႕ ပါလာျခင္း၊ ေခၽြးအလြန္ထြက္ျခင္း၊ အေရျပား ျဖဴေရာ္ေရာ္ ျဖစ္လာျခင္း၊ ရတ္ဘတ္နာျခင္း၊

ကုသနည္း
Injection Furosemide (Lasix) သည္ ကိုယ္ထဲမွ အရည္မ်ားကို လွ်င္ျမန္စြာ ထုတ္ျပစ္ေသာေၾကာင့္ အဆုပ္ေရာင္ျခင္းကို သက္သာေစသည္။ ဝ.၅ မွ ၁ မီလီဂရမ္အား အသား သို႕မဟုတ္ အေၾကာထဲ ထိုးေပးရမည္။ ၂ နာရီ ၃ နာရီျခား ထပ္ေပးဖို႕ လိုႏိုင္သည္။

Burns မီးေလာင္ခံရျခင္း
အပူရည္၊ ဆီပူ၊ အပူေငြ႕၊ မီး၊ လွ်ပ္စစ္၊ ဓါတ္ေရာင္ျခည္၊ ဓာတုပစၥည္းမ်ား၊ ပထမအဆင့္၊ ဒုတိယအဆင့္၊ တတိယအဆင့္ ၃ မ်ဳိးခြဲထားသည္။ တစ္ရွဴးအား မည္မွ် ထိခိုက္သနည္း စစ္ေဆးပါ။
လက္၊ မ်က္ႏွာ၊ တင္ပါးဆံုဝန္းက်င္၊ အဆစ္တို႕၌ ျဖစ္ပါက အေရးႀကီးသည္။

First-degree burns ပထမအဆင့္
အေပၚယံျဖစ္၊ ေရာင္မည္။ နီမည္။ နာမည္။ အရည္ၾကည္အဖု blisters မထြက္၊ ေနရာအား ဖိၾကည့္ပါက ျဖဴသြားမည္။ ၃-၆ ရက္အတြင္း ေပ်ာက္မည္။ ကုသရန္ အပူေလာင္ေစသည့္အရာက ဖယ္ထုတ္ပါ။ မီးေလာင္ေနသည့္ အဝတ္မ်ား ဖယ္ျပစ္ပါ။ ေရေအးေအးေလာင္းေပးပါ။ ခပ္ေဖါ့ေဖါ့ သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ေျခာက္သြားေအာင္ လုပ္ပါ။ ပိုးသန္႔ေဆး တမ်ဳိးမ်ဳိးထည့္ပါ။ ပိုးသန္႔ထားသည့္ ပတ္တီးစည္းေပးပါ။ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ထိုးပါ။

Second-degree burns ဒုတိယအဆင့္
အေရျပားအေပၚယံမက ထိခိုင္သည္။ ေရာင္မည္။ နီမည္။ ထိုလိုက္ပါက ျဖဴသြားမည္။ အရည္ၾကည္အဖု blisters ထြက္မည္။ အနာရြတ္ က်န္ရစ္မည္။ အဆစ္၌ျဖစ္ပါက မလႈပ္ႏိုင္ျဖစ္မည္။ အရည္-ဆားဓာတ္ နည္းမည္။ ေပ်ာက္ခ်ိန္ ၾကာမည္။ သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ညင္ညင္သာသာေျခာက္ေသြ႕ေပးပါ။ ပိုးသန္႔ေဆး လိမ္းပါ။ လူနာကို လွဲေနေစပါ။ ျဖစ္သည့္ေနရာကို အထက္ျမႇင့္ထားပါ။ အေရျပား အစားထိုးရႏိုင္သည္။ အဆစ္ လႈပ္ရွားမႈအတြက္ Physiotherapy လုိႏိုင္သည္။ အဆစ္ မလႈပ္ေစရန္ ၾကပ္စည္းရန္ လိုႏိုင္သည္။ ေဆး႐ံုတင္ရႏိုင္သည္။

Third-degree burns တတိယအဆင့္
အေရျပားတလႊားလံုး (၃ ထပ္) ထိခိုက္မည္။ ေခၽြးထြက္အိတ္မ်ား၊ ဆံပင္ေမႊးမ်ား ပ်က္စီးမည္။ အာ႐ံုေၾကာမ်ား ပ်က္စီးသြား၍ နာမည္ မဟုတ္။ ဖိၾကည့္ပါက ျဖဴသြားမည္ မဟုတ္။ အရည္ၾကည္အဖု blisters မထြက္။ ေရာင္မည္။ သားေရျပားလို ျဖစ္သြားမည္။ အေရာင္ေျပာင္းမည္။ အနာရြတ္ က်န္ရစ္မည္။ ေသြးအသြားအလာ ပ်က္စီးမည္။ အရည္-ဆားဓါတ္ နည္းမည္။ (ေရွာ့ခ္) ရႏိုင္သည္။ ပံုသ႑ာန္ ပ်က္စီးသြားမည္။ လူႀကီးဆိုပါက ၆ဝ % ျဖစ္လွ်င္ ေသႏိုင္သည္။

ကုသရန္
ေရေအး ေလာင္းေပးရန္၊ ေဆး႐ံုတင္ရန္၊ ေရ-ဆား နည္းသည္ကို ေသြးေၾကာမွ သြင္းရန္၊ ေအာက္ဆီဂ်င္ေပးရန္၊ ခြဲစိတ္ျပဳျပင္ရန္ လိုႏိုင္၊ အာဟာရဓါတ္ျဖည့္ရန္၊ ေစာင့္ၾကည့္ရန္၊ စိတ္ပိုင္းကုသမႈ လုပ္ေပးရန္။ ထိခိုက္မိ၍ ဒဏ္ရာရျခင္းမ်ား အေရျပားအား သာမန္ရွျခင္း၊ ကုတ္မိျခင္း၊ ကုသရန္ မလိုႏိုင္။ ပိုးမဝင္ေအာင္ လုပ္ေပးရမည္။ အနာကို ေရသန္႔သန္႔ျဖင့္ သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ဆပ္ျပာကို အၿမဲသံုးရန္ မလို။ ေသြးယိုေနပါက ဖိေပးပါ။ ၁ဝ မိနစ္ အတြင္း ရပ္မည္။ အနာထဲဝင္ေနသည့္ ပစၥည္းမ်ား ဂရုတစိုက္ ရွင္းထုတ္ပါ။ အနာထဲ နက္ဝင္ေနသည့္ ပစၥည္းမ်ားကို ႀကိဳးစား၍ ဖယ္မျပစ္ရ။ ပတ္တီးစီးရမည္။ ေဆးကို ေန႕တိုင္း ထည့္ရမည္။ အနာက အထဲနက္ပါက ေသြးပိုထြက္မည္။ အေရျပားေအာက္ထိ ထိခိုက္မည္။ ခ်ဳပ္ေပးရန္ လိုႏိုင္သည္။ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ထိုးရန္လိုသည္။ ျပည္တည္ႏိုင္သည္။ ဖ်ားႏိုင္သည္။

ခ်ဳပ္ေပးရန္လိုေသာ ဒဏ္ရာမ်ား
• ဒဏ္ရာက်ယ္ပါက၊
• ေသြးထြက္မ်ားပါက၊
• အနာရြတ္ မႀကီးေစလိုပါက၊
• ျမန္ျမန္က်က္ေစလိုပါက ခ်ဳပ္ေပးရန္လိုသည္။
• တိရစၧာန္၊ လူ ကိုက္ခံရပါက အနာကို ခ်က္ခ်င္းမခ်ဳပ္ရ၊ ညစ္ေပေနေသာ အနာ-ဒဏ္ရာကိုလည္း ခ်က္ခ်င္း မခ်ဳပ္ရ၊ အနာေကာင္းစြာက်က္ၿပီးေနာက္ အနာသစ္လုပ္လာ ခ်ဳပ္ေပးႏုိင္သည္။
• အထဲသို႕ စူးဝင္ေသာ ဒဏ္ရာမ်ားအား ေမးခိုင္ေရာဂါ ကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးရမည္။

FAINTING (ဖိန္႔) ေခၚ (အတက္ေရာဂါ မဟုတ္ဘဲ) ႐ုတ္တရက္ သတိလစ္သြားျခင္း
• ဦးေႏွာက္သို႕ ေသြးမေရာက္သည့္အခါမ်ဳိးတြင္ ျဖစ္သည္။
• ခဏသာ ျဖစ္သည္။ ျပန္သက္သာသြားမည္။
• စိတ္လႈပ္ရွားမႈ၊ စိုးရိမ္ျခင္း၊ ပူပန္ျဖင္း၊ ေဒါသႀကီးျခင္း၊ အျပင္းအထန္ နာက်င္ျခင္း၊ အစား မစားမိျခင္း၊ အၾကာႀကီး မတ္တပ္ရပ္ ေနရျခင္း၊ ေဆးဝါးမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ျခင္း၊ ဆီးခ်ဳိေရာဂါျဖစ္ျခင္း၊ ေသြးတိုးျခင္း၊ ႐ုတ္တရက္ သတိလစ္သြားျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္တတ္သည္။
• မျဖစ္မီ ပ်ဳိ႕-အန္-မူးေဝျခင္း ျဖစ္တတ္သည္။
• မ်က္စိျပာ သြားတတ္သည္။
• ေခၽြးျပန္မည္။
• ႏွလံုးခုန္ျမန္မည္။
• ရင္တုန္မည္။
• လူနာကို ဒူးႏွစ္လံုးၾကား ေခါင္းထား၍ ထိုင္ခိုင္းပါ။
• ပက္လက္လွဲ ေနခိုင္းပါ။
• အသက္ရွဴလမ္း စစ္ေဆးပါ။
• အဝတ္အစားမ်ား တင္းၾကပ္ မေနေစရ။
• ေျခေထာက္ပိုင္းကို ျမႇင့္ထားေပးပါ။
• လက္ေကာက္ဝတ္ ေသြးခုန္ေနျခင္းကို စမ္းၾကည့္ပါ။
• အသက္ မရွဴ-ေသြးမခုန္ပါက ခ်က္ခ်င္း (စီပီအာရ္) လုပ္ေပးပါ။

FEVER အဖ်ားလကၡဏာ
• 37 C or 98.6 F ပံုမွန္ ကိုယ္အပူခ်ိန္၊
• 98.8 F to 101F သာမန္အဖ်ား၊
• 101 F to 103 F အလတ္စား အဖ်ား၊
• 104 F and above အျပင္းဖ်ား။
• အဖ်ားသည္ ေရာဂါမဟုတ္၊ လကၡဏာသာ ျဖစ္သည္။
• ဖ်ားရျခင္းအေၾကာင္း ေရာဂါရွိမည္။
• ရာသီဥတု ပူလြန္းျခင္း၊ ကေလးမ်ားအား ကာကြယ္ေဆးထုိးျခင္း၊ ဗက္တီးရီးယား သို႕မဟုတ္ ဗိုင္းရပ္စ္ ပိုးဝင္ျခင္း၊ ေနပူထဲ အၾကာႀကီးေနျခင္း၊ (အလာဂ်ီ) ေခၚ တခုခုႏွင့္မတည့္ျခင္း။
• မ်က္ႏွာ နီျမန္းလာသည္။
• အစားပ်က္သည္။
• ပ်ဳိ႕-အန္ခ်င္မည္။
• ေခါင္း-ကိုယ္-လက္ ကိုက္ခဲမည္။
• ဝမ္းပ်က္ႏိုင္သည္။
• စိတ္ ဂေရာင္ေျခာက္ျခား ျဖစ္ႏုိင္သည္။
• တက္ႏိုင္သည္။
• အပူခ်ိန္တိုင္းပါ။
• အဝတ္အစား အပိုမ်ား ဖယ္ျပစ္ပါ။
• ေအးေသာေနရာထားပါ။
• ေရေအး-ေရခဲ တင္ေပးပါ။
• ေရ-အရည္ မ်ားမ်ားတိုက္ပါ။
• အဖ်ားက်ေဆး Acetaminophen/Paracetamol တိုက္ပါ။ Aspirin ကို မတိုက္ရ။
• ခ်မ္းမေနပါက ေစာင္မၿခံဳရ။

Gastric problems အစာအိမ္ ျပႆနာ
• အစာအိမ္ သို႕မဟုတ္ အစာၿမိဳႃပြန္က ျဖစ္ရသည္။
• ယင္းတို႕တြင္ အတြင္းက ဖံုးထားသည့္အလႊာမွ စစ္ထုတ္ရည္မ်ား ပို၍ထြက္ကာ အာ႐ံုေၾကာမ်ားအား ထိခိုက္၍ နာျခင္း။ မအီမသာျဖစ္ျခင္းတို႕ ျဖစ္လာသည္။
• ရက္တိုတိုအတြင္း ျဖစ္ျခင္းႏွင့္ နာတာရွည္ျဖစ္ျခင္း ၂ မ်ဳိးရွိသည္။
• စိတ္-႐ုပ္ ဖိအား-တင္းအားမ်ား၍၄င္း၊ အက္စစ္မ်ားသည့္ အစာစား၍၄င္း၊ အရက္၊ ေဆးလိပ္၊ ေဆးဝါးတခ်ဳိ႕ေၾကာင့္၄င္း ျဖစ္တတ္သည္။
• ျဖစ္လွ်င္နာမည္၊ ေအာင့္မည္၊ ပ်ဳိ႕-အန္မည္၊ ဝမ္းပ်က္မည္။ အစားပ်က္မည္။
• ထို႕ေၾကာင့္ အစားကို မအိပ္မီ အမ်ားႀကီး မစားရ။ အပူ၊ အစပ္၊ အဆီ ေလွ်ာ့စားပါ။

Gastroenteritis (GE) အစာအိမ္လမ္းေၾကာင္း (အစာအိမ္-အူသိမ္) ေရာင္ျခင္း
• အရြယ္မေရြး၊ အခ်ိန္မေရြး ဝမ္းပ်က္ျခင္း၊
• ကေလးျဖစ္ပါက ပိုဆိုးသည္။
• အစားအစာထဲ (ဗက္တီးရီးယား-ဗိုင္းရပ္စ္) ပါ၍ ျဖစ္ရသည္။
• အစားအစာ အမ်ဳိးအစား ေျပာင္းလွ်င္လဲ ျဖစ္တတ္တသည္။
• စိတ္ဖိစီးမႈမ်ား၍လည္း ျဖစ္တတ္သည္။
• ေဆးဝါးေၾကာင့္လဲ ျဖစ္တတ္သည္။
• ပ်ဳိ႕-အန္ႏိုင္သည္။
• ႂကြက္သားေတြ နာတတ္သည္။
• ေရ-ဆား နဲမည္။
• အားယုတ္မည္။
• အနည္းငယ္ ဖ်ားမည္။
• ခ်မ္းတတ္ေသးသည္။
• ျဖစ္လွ်င္ အနားယူပါ။
• ေရ-အရည္ မ်ားမ်ားေသာက္ပါ။
• ေက်လြယ္ေသာအစားကို စားပါ။
• ႏြားႏို႕ႏွင့္ ႏုိ႕ထြက္အစားမ်ား ေရွာင္ပါ။
• ဓါတ္ဆားေရတိုက္ပါ။
• Acetaminophen, Aspirin မတိုက္ရ။

Insect Bites and Stings အင္းဆက္-အဆိပ္ပါသည့္အေကာင္ ကိုက္ျခင္း
• အင္းဆက္-အဆိပ္ပါသည့္အေကာင္ကိုက္ျခင္းတြင္ သာမန္အားျဖင့္ မဆိုးပါ။
• ဆိုးလွ်င္ (ေရွာ့ခ္) ရတတ္သည္။
• နာမည္၊ ယားမည္။ နီျမန္းမည္။ ေရာင္မည္။ ထံုမည္။ ပူေလာင္မည္။ က်င္မည္။ အသက္ရွဴခက္မည္။ အားယုတ္မည္။
• ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ အဆိပ္ပါသည့္ အစြယ္ကို ႏႈတ္ျပစ္ပါ။
• ေနရာကို ဆပ္ျပာေရျဖင့္ ေဆးေက်ာပါ။
• ေရခဲ တင္ေပးပါ။
• အယား သက္သာေစသည့္ေဆး (ကာလမင္း) ေဆးရည္ လိမ္းေပးပါ။
• (အင္တီဟစ္တမင္း) ေဆးေပးပါ။
• လူနာကို ႏွစ္သိမ့္ေပးပါ။
• အသက္ရွဴမႈ စစ္ေဆးပါ။
• အဝတ္အစားမ်ား တင္းၾကပ္မေနေစရာ။
• လိုအပ္လွ်င္ (စီ၊ ပီ၊ အာရ္) လုပ္ပါ။
• (ေရွာ့ခ္) ျဖစ္လွ်င္ကုပါ။

Head Injury ဦးေခါင္းဒဏ္ရာရျခင္း
• ဦးေခါင္း၏ အ႐ိုးခြံႏွင့္ ဦးေႏွာက္ကို ထိခိုက္ႏိုင္သည္။
• သာမန္အဆင့္မွ ဆိုးဝါးသည့္အဆင့္ထိ ျဖစ္ႏုိင္သည္။
• ပြင့္ထြက္သည့္ဒဏ္ရာ သို႕မဟုတ္ ပိတ္ေနသည့္ ဒဏ္ရာ ၂ မ်ဳိး ရွိသည္။
• ခၽြန္ထက္သည့္လက္နက္ သို႕မဟုတ္ တံုးသည့္ပစၥည္း၊ လက္နက္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရသည္။
• ခဏ သို႔မဟုတ္ အၾကာႀကီး သတိေမ့ျခင္း (Coma)၊
• ေသြးယိုျခင္း၊
• အန္ျခင္း၊
• ႏွာေခါင္းထဲက အရည္-ေသြးထြက္ျခင္း၊
• မ်က္စိအျမင္-နားအၾကား၊ လွ်ာအရသာ ထိခိုက္ျခင္း၊
• ႏွလံုးခုန္ မမွန္ျခင္း၊
• တက္ျခင္း၊
• ေျခ-လက္-ကိုယ္ မလႈပ္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း၊ ေလျဖတ္ျခင္း၊
• စိတ္အေနအထား မမွန္ျခင္း၊
• ထိခိုက္ဒဏ္ရာအား ေရခဲတင္ပါ။
• အရြယ္အစားသည္ ထိခိုက္မႈႏွင့္ တူခ်င္မွတူမည္ကို သတိထားပါ။
• ေသြးထြက္ျခင္း ရွိ၊ မရွိ စစ္ေဆးပါ။ ေသြးထြက္လွ်င္ ဖိထားေပးပါ။
• ႏွလံုးခုန္မႈ-အသက္ရွဴမႈကို စစ္ေဆးပါ။
• လိုအပ္ပါက (စီပီအာရ္) လုပ္ပါ။
• အန္ေနလွ်င္၊ သတိလစ္ေနလွ်င္ ကိုယ္တဖက္ေစာင္းထားေပးပါ။
• မအန္ပါက လူနာကို တည့္တည့္အေနအထား အိပ္ပါေစ။
• လူနာကို မလႈပ္ရွားေစရ။
• ႐ုတ္တရက္ (ဟဲလမက္) မခၽြတ္ရ၊
• ကေလးကို ႐ုတ္တရက္ ေကာက္မခ်ီရ၊
• အရက္-မူးေစသည့္ေဆး မေပးရ။
• ေခါင္းအုန္း ျမင့္ျမင့္ႏွင့္ အိပ္ပါေစ။
• ၂၄ နာရီ ေစာင့္ၾကည့္ရမည္။ အန္သလား၊ သတိမေကာင္းျဖစ္သလား၊ နား၊ ႏွာေခါင္းထဲက ေသြးယိုသလား၊ တက္သလား။

Poisoning အဆိပ္သင့္ျခင္း
• အဆိပ္အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိသည္။ စားေဆး-ထိုးေဆး၊ အစားအစာ၊ ဓါတ္ေငြ႕။
• လူနာသည္ အေၾကာင္းမရွိ ေနမေကာင္းလွ်င္လဲ သံသယရွိပါ။
• ေဆးဝါး လြန္လွ်င္လဲ ျဖစ္တတ္သည္။
• အလုပ္စခန္းကလဲ ျဖစ္တတ္သည္။
• (အင္းဆက္) ေကာင္မွလဲ ျဖစ္ႏိုင္သည္။
• ႏႈတ္ခမ္းျပာျခင္း၊
• အေရျပားတြင္ အနီျပင္-အဖု-အပိန္႔ထြက္ျခင္း၊
• အသက္ရွဴခက္ျခင္း၊
• ဝမ္းပ်က္ျခင္း၊
• ပ်ဳိ႕-အန္ျခင္း၊
• ကိုယ္ပူျခင္း၊
• ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊
• မူးေဝျခင္း၊ ငိုက္ျခင္း၊
• မ်က္စိက ၂ ခု ျမင္ျခင္း၊
• ရတ္ဘတ္-ဝမ္းဗိုက္နာျခင္း၊
• ဂနာမၿငိမ္ျဖစ္ျခင္း၊
• ႂကြက္သား လႈပ္ျခင္း၊
• တက္ျခင္း၊
• အားယုတ္ျခင္း၊
• သတိေမ့ျခင္း၊
• ဘယ္အဆိပ္ဆိုသည္ကို စူးစမ္းပါ။
• ဝမ္းဗိုက္ထဲဝင္သည့္ အဆိပ္ကို ထုတ္ျပစ္ရန္ တမင္တကာ အန္ေအာင္လုပ္ပါ။
• အန္ဖတ္မ်ား အေရျပားေပၚက်လွ်င္ ေဆးပစ္ပါ။
• တက္ေနလွ်င္ ဒဏ္ရာ ထပ္မရေအာင္ လုပ္ေပးပါ။
• ေလေကာင္းေလသန္႔ ဝင္ေအာင္လုပ္ပါ။
• မိမိက ေလကို တႀကီး ရွဴၿပီးမွ အဆိပ္ေငြ႕သင့္သူမား ကယ္ထုတ္ပါ။
• မီးျခစ္ မသံုးရ။
• လိုအပ္လွ်င္ (စီပီအာရ္) လုပ္ပါ။
• သတိလစ္ေနသူကို ပါးစပ္က မေပးရ။
• နည္းမသိဘဲ တမင္တကာ အန္ေအာင္ မလုပ္ရ။
• ေရနံ၊ ဓါတ္ဆီ ေသာက္သူမ်ားကို အန္ေအာင္ မလုပ္ရ။ ၾကက္ဥအကာေပးႏိုင္သည္။
• ေဆးျပားေသာက္သူမ်ားအား အန္ေအာင္လုပ္။ အစာအိမ္ေဆး ေပးရမည္။
• ပိုးသတ္ေဆး (မာလာေသယြန္)၊ (အင္ဒရင္း) ေသာက္သူမ်ားအား (Atropine) ထိုးေဆး မ်ားမ်ား ေပးရသည္။
• ေႃမြကိုက္လွ်င္ ေႃမြအမ်ဳိးအစားအလုိက္ ေႃမြဆိပ္ေျဖေဆး ေပးရမည္။

Electric shock လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ျခင္း
• လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ျခင္းျဖစ္လွ်င္ လဲက်မည္။
• လူနာကို တိုက္႐ိုက္ဆြဲထုတ္ဖို႕ မႀကိဳးစားရ။
• မီးခလုပ္ ပိတ္ပါ။ လွ်ပ္စစ္ မလိုက္ႏိုင္ေသာ တုတ္ စသည္ျဖင့္ ဖယ္ရွားျဖစ္ပါ။
• လူနာကို စစ္ေဆးပါ။ အသက္ရွဴျခင္း၊ ေသြးခုန္ျခင္း၊
• လိုအပ္ပါက (စီပီအာရ္) လုပ္ပါ။
• ႂကြက္သားေတြ ဆြဲဆန္႔ခံရမည္။
• တက္မည္၊
• ေရ-ဆား ခန္းေျခာက္မည္။
• အပူေလာင္ခံရမည္။
• က်ဳိးပဲ့မည္၊
• ေသြးခဲသြားမည္။
• (တစ္ရွဴး)မ်ား ပ်က္စီးမည္။
• အသက္ရွဴ-ႏွလံုးခုန္-ေက်ာက္ကပ္ ထိခိုက္မည္။
• မီးေလာင္နာကို ကုေပးပါ။

Dr. တင့္ေဆြ ဆက္ဖတ္ရန္>>

အစားအစာ ဘယ္လိုတြဲစားသင့္သလဲ....

 

Food combination အစားအစာ ဘယ္လို တြဲစားသင့္ပါသလဲ

အစားအစာ အမ်ိဳးအစားေတြျဖစ္တဲ့ Carbohydrate (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္)၊ Protein (ပရိုတင္း) နဲ႔ Fats (အဆီ) ေတြဟာ အစာေခ်ဘို႔ရာ သူ႔လိုအပ္ခ်က္နဲ႔သူ မတူၾကဘူး။ ကိုယ္ခႏၶာက အစာအမ်ိဳးမ်ိဳးကို (အယ္လ္ကာလိုင္း) အေျခအေန နဲ႔ အက္စစ္ဓါတ္ အေျခအေနေတြမွာ ေက်ခ်က္ေပးရတယ္။

Digestion အစာေက်ခ်က္ျခင္းဆိုတာ အစာလမ္းေၾကာင္းကေန ထုတ္ေပးေနတဲ့ Juices စစ္ထုတ္ရည္ေတြနဲ႔ Enzymes (အင္ဇိုင္းမ္) ေတြကေန လုပ္ေပးတာျဖစ္တယ္။ စစ္ထုတ္ရည္ေတြက လုိအပ္တဲ့ (အင္ဇိုင္းမ္) ေတြအေပၚမူတည္ျပီး အက္စစ္ဓါတ္ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္၊ (အယ္လ္ကာလိုင္း) ဓါတ္ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္။ ဒီလို အေျခအေနမွန္အတိုင္း ရွိမွသာ အစာေက်ခ်က္လို႔ ေကာင္းတယ္။

အစာက ပါးစပ္ထဲကုိ အရင္ဆံုး ေရာက္လာတယ္။ ဆန္၊ ဂ်ံဳ၊ ေျပာင္း (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) စားလိုက္ရင္ တံေတြးထဲက Amylase (အမိုင္းေလ့စ္) ေခၚတဲ့ Salivary enzyme (ဆလိုက္ဘရီ-အင္ဇိုင္းမ္) ထြက္လာတယ္။ (အမိုင္းေလ့စ္) ဟာ (အယ္လ္ကာလိုင္း) အေျခအေန ျဖစ္ေနမွသာ အလုပ္လုပ္ႏိုင္တယ္။ Pepsin (ပက္ပ္ဆင္) ေခၚတဲ့ Gastric enzyme အစာအိမ္ (အင္ဇိုင္းမ္) ဟာ အသား၊ ငါး၊ ဥ၊ ပဲ၊ Protein (ပရိုတင္း) စားလိုက္ရင္ ထြက္လာတယ္။ သူက (အက္စစ္) ဓါတ္ အေျခအေနမွာသာ အလုပ္လုပ္ေပးႏိုင္တယ္။

ခက္တာက လူေတြဟာ အစားစားရင္ အစံုေရာစားၾကတာမို႔ ကိုယ္ခႏၶာကေန စစ္ထုတ္ရည္ေတြနဲ႔ (အင္ဇိုင္းမ္) ေတြကို မ်ိဳးစံု တျပိဳင္တည္း ထုတ္ေပးေနရတယ္။ အစာအမ်ိဳးအစား တူတာတြဲစားရင္ ေက်ခ်က္လို႔ လြယ္ျပီး၊ ေရာစားတဲ့အစာက အတြဲမမွန္ရင္ Digestive distress အစာမေက်တာ၊ Fermentation အစာေတြ ကေစာ္ေပါက္တာ ျဖစ္ေစမယ္။ ဒါဆို ဘယ္လို ေရာစားမလဲ -

1. Protein and carbohydrate concentrated foods (ပရိုတင္း) မ်ားတဲ့အစာ နဲ႔ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) မ်ားတဲ့ အစာေတြ တြဲစားရင္
(ပရိုတင္း) က အက္စစ္ဓါတ္လုိတယ္။ အစာအိမ္ကေန Hydrochloric acid (ဟိုက္ဒရို-ကေလာရစ္-အက္စစ္) ထုတ္ေပးရတယ္။ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) က (အယ္လ္ကာလိုင္း) ျဖစ္ဘို႔ လိုတယ္။ မဆင္မေျပရင္ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) က Fermenting ကေစာ္ေပါက္တာ ျဖစ္မယ္၊ အစာမေက် ျဖစ္မယ္၊ ေလပြမယ္။ ဒါ့ျပင္ (ပရိုတင္း) ကို လိုသေလာက္ခ်က္ မေပးႏိုင္ျပန္လို႔ ေလပုိထမယ္၊ ပိုအေနရခက္မယ္။ (ပရိုတင္း) အမ်ားစုကို လတ္ဆတ္တဲ့ စိမ္းတဲ့ အသီးအရြက္ေတြနဲ႔ တြဲစားတာ ေကာင္းတယ္။ Nuts အေစ့အဆံေတြကိုလဲ Acid fruits အက္စစ္ဓါတ္ပါ အသီးေတြျဖစ္တဲ့ လိမ္ေမာ္သီး၊ နာနတ္သီး၊ ဘယ္ရီသီး၊ စေထာဘယ္ရီသီးေတြနဲ႔ တြဲစားသင့္တယ္။ Sub-acid fruits အက္စစ္ဓါတ္နဲနဲပါ အသီးေတြ ျဖစ္တဲ့ ပန္းသီး၊ ခ်ယ္ရီသီး၊ သရက္သီး၊ သစ္ေတာ့္သီးေတြနဲ႔လဲ အေတာ္အသင့္ ေကာင္းပါတယ္။ ဗီတာမင္ (စီ) လဲရမယ္။

2. Eating two concentrated proteins together (ပရိုတင္း) ၾကြယ္ဝတဲ့အစာ ၂ မ်ိဳးတြဲစားရင္
(ပရိုတင္း) အမ်ိဳးမ်ိဳးဟာ အစာေျခရည္ နဲ႔ အခ်ိန္လုိအပ္ခ်က္၊ သူ႔လိုအပ္ခ်က္နဲ႔သူ ရွိတယ္။ (ပရိုတင္း) ၂ မ်ိဳး တြဲစားလို႔ မတူရင္ ခက္မယ္။ အေစ့အဆံ၊ အသား၊ ဥ၊ ဒိန္ခဲ နဲ႔ တျခား (ပရိုတင္း) ေတြ တြဲမစားတာ ေကာင္းတယ္။ မတူတဲ့ အသားႏွစ္မ်ိဳးလဲ တြဲမစားသင့္ဘူး။

3. Protein and Fats (ပရိုတင္း) နဲ႔ အဆီ
အဆီကေန (ပရိုတင္း) အတြက္လိုအပ္တဲ့ Gastric juices အစာအိမ္အရည္ ထုတ္မွာကို ေႏွးေစတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အသား၊ ငါး၊ ႏို႔ထြက္အစားေတြ၊ အေစ့အဆံေတြ၊ ဥေတြနဲ႔ အဆီတြဲတာ မေကာင္းဘူး။ တြဲစားရင္ (ပရိုတင္း) ေတြေက်ခ်က္ျပီးမွ အဆီကို ခ်က္ရတယ္။ (ပရိုတင္း) ထဲပါေနတဲ့ အဆီကိုလဲ အဲလိုဘဲ။ ဒါေပမဲ့ Free fats အလြတ္ဆီ ေခၚတဲ့ စားသံုးဆီ၊ ေထာပတ္ နဲ႔ ႏို႔ကရတဲ့အဆီေတြက အစာအိမ္နံရံ အတြင္းဆံုးလႊာမွာ ဖံုးေနတာမို႔ အစာေခ်ရည္ထြက္တာကို ဟန္႔တားတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၾကက္က်ာ္ဟာ ေတာ္ေတာ္နဲ႔ အစာမေက်ဘူး။

4. Acid fruits with carbohydrates (အက္စစ္) အစာေတြ နဲ႔ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္)
တံေတြးထဲမွာပါတဲ့ Enzyme (အင္ဇိုင္းမ္) ကေန Starch ေကာ္ဓါတ္ကုိ စျပီး အစာေခ်ေပးတယ္။ ေကာ္ဓါတ္ ဆိုတာ ဆန္၊ ဂ်ံဳ၊ ေျပာင္း၊ ေျပာင္းဖူး၊ သစ္ဥသစ္ဖု၊ အာလူး၊ အျမစ္ေတြထဲမွာပါတယ္။ ခ်က္တဲ့အခါ Complex starch molecules ရႈတ္ေထြးတဲ့ ေကာ္ဓါတ္ (ေမာ္လီက်ဴး) ေတြကေန Simple sugars ရိုးရွင္းတဲ့ သၾကားဓါတ္ေတြ ျဖစ္လာေစမယ္။ တံေတြးဟာ (အယ္လ္ကာလိုင္း) နဲနဲ၊ ဒါမွမဟုတ္ မွ်ေျခရွိေနသင့္တယ္။ မွ်ေျခဆိုတာ အက္စစ္လဲမဟုတ္ (အယ္လ္ကာလီ) လဲ မဟုတ္တာကို ေျပာတာ။ Acid foods (အက္စစ္) အစာေတြ စားတာဆိုရင္ ေကာ္ဓါတ္ကို ေက်ခ်က္တာ ေႏွးေစမယ္။ ဒါေၾကာင့္ Acid fruits အခ်ဥ္သီးေတြနဲ႔ တြဲမစားသင့္ဘူး။ အီတလီစာ Spaghetti (စပါဂတီ) နဲ႔ ခရမ္းခ်ဥ္းသီး တြဲထားလို႔ ဗိုက္ကယ္ေစတတ္တယ္။

5. Acid fruits with protein (အက္စစ္) အသီးေတြနဲ႔ (ပရိုတင္း)
လိမ္ေမာ္သီး၊ ခရမ္းခ်ဥ္းသီး၊ သံပရာသီး၊ နာနတ္သီး နဲ႔ တျခားအသီးေတြကို ေက်ခ်က္ရတာ သိပ္လြယ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒါေတြကို ေကာ္ဓါတ္ နဲ႔ (ပရိုတင္း) ေတြနဲ႔ တြဲမစားမွသာ ျမန္ဆန္တယ္။ အေမရိကန္ မနက္စာျဖစ္တဲ့ (လိမ္ေမာ္ရည္ + ၾကက္ဥ + ဝက္ေပါင္ေျခာက္ + ေပါင္မံု႔ကင္) ေတြကေန အဲလိုျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။

• Starches (စတာ့ခ်္) ေခၚ ေကာ္ဓါတ္ကို Sweet အခ်ိဳနဲ႔ အစားထိုးတာ မေကာင္းပါ။ တံေတြးေတာ့ မ်ားမ်ား ထြက္မယ္။ ဒါေပမဲ့ အခ်ိဳကေန အက္စစ္ဓါတ္ျဖစ္ေစလို႔ (စတာ့ခ်္) အတြက္ (အင္ဇိုင္းမ္) မပါဘူး။

• ဖရဲသီးကို တျခားအစာေတြနဲ႔ တြဲမစားသင့္ဘူး။ ထမင္းစားျပီး အခ်ိန္ျခာမွ စားသင့္တယ္။ သခြါးေမႊး၊ မက္မံုသီးေတြလဲ အတူဘဲ။ ဒီအသီမ်ိဳးေတြက ခ်က္တာ-ပ်က္တာ ျမန္လြန္းတယ္။
• ကေလးေတြအတြက္ တျခား ဘာအစာမွမပါဘဲ ႏို႔တိုက္တာထက္ ေကာင္းတာမရွိပါ။ Milk ႏို႔ကို Stomach အစာအိမ္ကေန ခ်က္လုပ္မေပးႏိုင္ပါ။ သူ႔ေအာက္မွာ ဆက္ေနတဲ့ Duodenum အူသိမ္အစပိုင္းေလးမွာ ခ်က္တယ္။ Acid fruits အက္စစ္ဓါတ္ပါ အသီးေတြနဲ႔ ႏို႔ေရာစားသံုးရင္ အစာေခ်ရာမွာ ဘာျပႆနာမွ မေပၚေစပါ။ ဒါေပမဲ့ အသီးေတြကေန ရခ်င္တဲ့ Antioxidant (အင္တီေအာက္စီဒင့္) သတၲိေတာ့ နည္းသြားေစမယ္။ (အင္တီေအာက္စီဒင့္) ဆိုတာ ကင္ဆာ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆၾကတယ္။

• ေကာ္ဓါတ္၊ အဆီ နဲ႔ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကို တြဲစားႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအစာေတြက ေက်ခ်က္ဘို႔ရာ (အယ္လ္ကာလိုင္း) ဒါမွမဟုတ္ မွ်ေျခလိုတာ တူၾကတယ္။
• (ပရိုတင္း)၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ သၾကား နဲ႔ (အက္စစ္) ဓါတ္ပါအသီးေတြကိုလဲ တြဲစားႏိုင္တယ္။ ဒီအစာေတြက (အက္စစ္) ဒါမွမဟုတ္ မွ်ေျခလိုတာ တူၾကတယ္။
• (ပရိုတင္း) ၾကြယ္ဝလြန္းတဲ့အစာ နဲ႔ (ကာဗြန္ဟုိက္ဒရိတ္) မ်ားတဲ့အစာေတြ ေရာမစားပါနဲ႔။
• တခါစားရင္ အမ်ားၾကီးမစားတာက အစာေက်ခ်က္ဘို႔ ေကာင္းေစတယ္။
• တနပ္တည္းမွာ ဟင္းတမယ္ျပီးတမယ္ စားတာထက္ တခါတည္း၊ တထိုင္တည္းက ပိုေကာင္းတယ္။
• ရိုးရွင္းတဲ့အစာမ်ိဳးက ေက်ခ်က္မႈေကာင္းတယ္။

• အေမရိကန္ေတြ အမ်ားဆံုးစားသံုးေနၾကတဲ့ (ပရိုတင္း)၊ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) နဲ႔ အဆီေတြ တြဲစားတာဟာ အစာအိမ္ထဲမွာ ၆ နာရီအထိေနမယ္။ အစာေက်ခ်က္ေနရတာ အခ်ိန္ေတြ ယူလြန္းတယ္။
• (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) ကို ခ်က္လုပ္ရတာ အခ်ိန္အၾကာဆံုးဘဲ။
• အရင္စားထားတာေတြ အကုန္မခ်က္ေသးခင္ ထပ္စားတဲ့အခါ (ပရိုတင္း) ပါလာရင္ (ပရိုတင္း) ကို အရင္ခ်က္ျပီး (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) ကို အဆီအေနနဲ႔ သိုေလွာင္ထားလိမ့္မယ္။
• (ပရိုတင္း) မပါဘဲ (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္) တမ်ိဳးတည္းစားရင္ အစာအိမ္ထဲမွာ အမ်ားဆံုး ၁ နာရီသာ ၾကာမယ္။ အသီးေတြဆိုရင္ ဒိထက္ျမန္တယ္။

• အတူမစားသင့္တဲ့ စာတြဲေတြကေတာ့
- (ပရိုတင္း) နဲ႔ ေကာ္ဓါတ္၊
- (ပရိုတင္း) နဲ႔ အဆီ၊
- (ပရိုတင္း) နဲ႔ အခ်ဥ္သီး၊
- ေကာ္ဓါတ္ နဲ႔ အခ်ဥ္းသီး၊
- ေကာ္ဓါတ္ နဲ႔ သၾကားေတြ ျဖစ္တယ္။

• အေကာင္းဆံုး တေန႔တာ (မီႏူး) ကေတာ့ -
- မနက္စာ = အသီးအႏွံ၊
- ေန႔လည္စာ = ေကာ္ဓါတ္အစာ + ဟင္းသီးဟင္းရြက္ ဒါမွမဟုတ္ ေကာ္ဓါတ္နည္း ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊
- ညစာ = (ပရိုတင္း) + ဟင္းသီးဟင္းရြက္ + ေကာ္ဓါတ္နည္း ဟင္းသီးဟင္းရြက္။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၂-၆-၂ဝ၁၂ ဆက္ဖတ္ရန္>>